Ümumi məlumat
- Fənn kodu
- MS-1001
- Kredit
- 6
- Tələbənin iş yükü
- 180
- Semestr
- Payız semestri
- Akademik il
- 2025-2026
- Fənnin tipi
- Seçmə
- Təhsil forması
- Əyani
- Tədris dili
- Azərbaycan
- Auditoriyadaxili saatlar
- Mühazirə30: Seminar:15
- Auditoriyadan kənar saatlar
- TSİ:81 MRTSİ:54
Fənn haqqında
"RPİ dəzgahlarında emal texnologiyaları və proqramlaşdırma" fənni rəqəmli proqramla idarə olunan (RPİ/CNC) dəzgahlarda detalların dəqiq və yüksək məhsuldarlıqla emal texnologiyalarının əsaslarını və idarəetmə proqramlarının tərtibini tədris edir. Fənn çərçivəsində torna və frezer dəzgahları üçün G və M kodları əsasında proqramlaşdırma, kəsici alətlərin seçilməsi və emal marşrutlarının müəyyənləşdirilməsi öyrənilir. Tələbələr müasir CAD/CAM sistemlərindən istifadə edərək mürəkkəb səthli detalların avtomatlaşdırılmış emal prosesini layihələndirmək və RPİ dəzgahlarında tətbiq etmək bacarıqlarına yiyələnirlər.
Tədris metodları
- mühazirə
- seminar
- interaktiv müzakirə
- komanda işi
Fənn təlim nəticələri (CLO)
CLO 1: FTN 1 (RPİ dəzgahlarının arxitekturası və proqramlaşdırma əsasları): Rəqəmli Proqramla İdarə olunan (RPİ / CNC) dəzgahların quruluşunu, koordinat sistemlərini (ISO 841) və idarəetmə interfeyslərini təhlil edir, G və M kodları əsasında əl ilə (manual) idarəetmə proqramlarını tərtib edir.
CLO 2: FTN 2 (CAM sistemlərində rəqəmsal emal texnologiyaları): Müasir CAM proqram təminatlarında (NX CAM, Mastercam, SolidCAM və s.) 2D/3D detal modellərini emala hazırlayır, alət yollarını (toolpath), kəsmə parametr və strategiyalarını müəyyənləşdirərək idarəetmə proqramlarını avtomatik generasiya edir.
CLO 3: FTN 3 (Emal texnologiyasının layihələndirilməsi və alətlənmə): RPİ torna və frezer dəzgahlarında detalların emalı üçün rasional texnoloji marşrut qurur, kəsmə rejimlərini (sürət, ötürmə, dərinlik) hesablayır, kəsici alətləri və tərtibat-bağlama sistemlərini seçir.
CLO 4: FTN 4 (Postprosessinq, simulyasiya və toqquşma analizi): Tərtib edilmiş idarəetmə proqramlarını konkret dəzgah dayaqlarına uyğun postprosesor vasitəsilə çevirir, simulyasiya mühitində kəsmə prosesini, alət toqquşmalarını (collision) və emal xətalarını təhlil edərək proqramı optimallaşdırır.
CLO 5: FTN 5 (RPİ dəzgahlarının sazlanması və keyfiyyətə nəzarət): RPİ dəzgahlarında detalın və alətin sıfır nöqtələrinin (G54-G59, G43/G44 offsets) mənimsənilməsi qaydalarını tətbiq edir, ilk nümunənin emalından sonra ölçü dəqiqliyini qiymətləndirir və proqramda korreksiyalar aparır.
Mövzu planı
Mövzu əlavə edilməyib.
Ədəbiyyat
Ədəbiyyat əlavə edilməyib.
Qiymətləndirmə
| Qiymətləndirmə forması | Açıqlama | Bal | Uyğun FTN |
|---|---|---|---|
| Cari qiymətləndirmə | Cari qiymətləndirmə - fənn üzrə tələbənin semestr müddətində fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi olmaqla, mühazirə və məşğələ (laboratoriya) dərs materiallarının mənimsənilmə səviyyəsini qiymətləndirilir. | 30 bal | FTN 1-5 |
| Davamiyyət | Tələbə fənn üzrə dərslərin 25%-dən çoxunda iştirak etmədiyi halda imtahana buraxılmır. | 10 bal | - |
| Tələbənin sərbəst işi | Tələbəyə fənn üzrə semestr ərzində 1 sərbəst işin (zəruri hallarda sərbəst işlərin sayı artırıla bilər) yerinə yetirilməsi tapşırığı verilir. | 10 bal | FTN-- |
| İmtahan | İmtahan şifahi, yazılı, yazılı-elektron, test üsulu ilə keçirilir | 50 bal | FTN 1-5 |