AZTUProgrammes

Subject · Food engineering

PhilosophyTopics

ÜF-1303y-qida-mühəndisliyi3 creditsAutumn semesterElective2025/2026

Topic plan

The subject's topics and the learning outcomes attached to each one.

15 topics

  1. 1. Fəlsəfənin predmeti, cəmiyyətin mənəvi həyatında rolu

    Lecture

    Bu mövzunun məqsədi fəlsəfənin predmetini, əsas problemlərini və digər elmlərlə əlaqəsini öyrətməkdir. fəlsəfənin insanın dünyagörüşünün formalaşmasında və cəmiyyətin mənəvi inkişafında oynadığı rol izah edilir. tələbələr fəlsəfi düşüncənin mahiyyətini və funksiyalarını mənimsəyirlər.

    Topic learning outcomes

    • Ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.

  2. 2. Ancient philosophy

    Lecture

    The purpose of the subject is to study the origin and development stages of ancient greek and roman philosophy. the ideas of socrates, plato, aristotle and other philosophers are analyzed. the influence of ancient philosophy on later philosophical thought is investigated.

    Topic learning outcomes

    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • Ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.

  3. 3. Qədim və orta əsrlərdə azərbaycanda fəlsəfi fikir

    Lecture

    Bu mövzu azərbaycanda qədim və orta əsrlərdə formalaşmış fəlsəfi fikrin inkişaf xüsusiyyətlərini öyrənməyə həsr olunur. yerli mütəfəkkirlərin irsi və onların şərq fəlsəfəsində tutduğu yer araşdırılır. milli fəlsəfi ənənələrin formalaşması izah edilir.

    Topic learning outcomes

    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.

  4. 4. İslam fəlsəfəsi

    Lecture

    Mövzunun məqsədi i̇slam fəlsəfəsinin yaranma səbəblərini, inkişaf mərhələlərini və əsas istiqamətlərini öyrənməkdir. fərabi, i̇bn sina, i̇bn rüşd kimi filosofların baxışları təhlil edilir. din və fəlsəfə münasibətləri izah olunur.

    Topic learning outcomes

    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.
    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir

  5. 5. Azərbaycan maarifçilik fəlsəfəsi

    Lecture

    Bu mövzuda azərbaycan maarifçiliyinin ideyaları və nümayəndələrinin fəlsəfi baxışları öyrənilir. maarifçilik hərəkatının cəmiyyətin inkişafına təsiri təhlil edilir. elm, təhsil və milli tərəqqə ideyalarının əhəmiyyəti izah olunur

    Topic learning outcomes

    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.

  6. 6. Western philosophy

    Lecture

    The purpose of the subject is to study the main development stages and directions of western philosophy. rationalism, empiricism, idealism and other currents are analyzed comparatively. the characteristics of modern western philosophical thought are explained.

    Topic learning outcomes

    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.

  7. 7. The problem of existence and matter in philosophy

    Lecture

    Philosophical views on existence, matter and their interaction are studied in this topic. the positions of materialism and idealism are compared. various theoretical approaches about the nature of the universe are analyzed.

    Topic learning outcomes

    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • Ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.

  8. 8. The problem of consciousness in philosophy and modern natural science

    Lecture

    The purpose of the topic is to explain the essence, origin and functions of consciousness from a philosophical and scientific point of view. the relationship between consciousness and the brain, artificial intelligence and cognitive problems are discussed. modern scientific approaches are analyzed.

    Topic learning outcomes

    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.

  9. 9. İdrak.elmi idrakın forma və metodları

    Lecture

    Изучение исторических событий, внешних связей и внутренней политики в период правления династий кара-коюнлу и ак-коюнлу в азербайджане. просвещение, наука и культура.

    Topic learning outcomes

    • • род 5: применять навыки сопоставления и установления взаимосвязей между древней историей азербайджана и современным периодом.
    • • род 3: формировать объективную и аргументированную позицию по отдельным вопросам истории азербайджана.
    • • род 4: демонстрировать базовый уровень знаний по изучаемым темам и формулировать собственную аргументированную позицию по рассматриваемым вопросам.
    • • род 1: объяснять основные характеристики периодов истории азербайджана.
    • • род 2: анализировать и разъяснять отдельные дискуссионные вопросы истории азербайджана.

  10. 10. Laws and categories of dialectics

    Lecture

    The purpose of the subject is to teach the basic laws and categories of dialectics. the principles of development, change and interaction are explained. the scientific and practical importance of the dialectical method is shown.

    Topic learning outcomes

    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.
    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir

  11. 11. Nature as an object of philosophical thoughts

    Lecture

    In this topic, the essence of nature and its interaction with man are studied from a philosophical point of view. environmental problems and principles of sustainable development are discussed. philosophical foundations of a responsible attitude to nature are explained.

    Topic learning outcomes

    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.

  12. 12. The human problem in philosophy

    Lecture

    The purpose of the subject is to learn philosophical views about the essence of man, freedom, responsibility and the meaning of life. the human concept is compared in different philosophical schools. factors affecting personality formation are investigated.

    Topic learning outcomes

    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • Ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.

  13. 13. The spiritual life of society. social consciousness, its structure and forms

    Lecture

    In this topic, the essence, structure and main forms of social consciousness are studied. the role of morality, religion, science, law and art in the life of society is analyzed. the importance of moral values ​​in social development is explained.

    Topic learning outcomes

    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir

  14. 14. Civilization and culture

    Lecture

    The purpose of the subject is to study the essence and interaction of the concepts of civilization and culture. development characteristics and cultural diversity of world civilizations are analyzed. the impact of globalization on culture is explored.

    Topic learning outcomes

    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.

  15. 15. The ideology of azerbaijanism and its scientific-theoretical foundations

    Lecture

    In this topic, the formation, principles and scientific-theoretical bases of the ideology of azerbaijanism are studied. the ideas of national unity, statehood, patriotism and multiculturalism are analyzed. the role of azerbaijanism in the development of modern society is explained.

    Topic learning outcomes

    • .ftn2: əsas fəlsəfi cərəyan və konsepsiyaları müqayisə və təhlil edir.
    • .ftn7: öz mövqeyini məntiqi, əsaslandırılmış və ardıcıl şəkildə ifadə edir
    • .ftn3: fəlsəfi problemlərin həllində tənqidi və analtik düşünmə bacarıqlarından istifadə edir.
    • .ftn8: fəlsəfi bilikləri peşəkar fəaliyyətində və gündəlik həyatda tətbiq edir.
    • .ftn5: fəlsəfi və elmi mətnləri təhlil edir və əsas ideyaları ümumiləşdirir.
    • .ftn1: fəlsəfənin əsas anlayışlarını , kateqoriyalarını və tarixi inkişaf mərhələlərini izah edir.
    • .ftn6: müasir ictimai, etik, sosial və elmi texnoloji problemləri fəlsəfi baxımdan dəyərləndirir.
    • .ftn4: müxtəlif fəlsəfi mövqeləri arqumentlər əsasında qiymətləndirir.