Rəqəmsal Televiziya və Video Yayım TexnologiyalarıSillabus

Fənn kodu

1209

Kredit

6

Tələbənin iş yükü

1

Semestr

Payız semestri

Akademik il

2026-2027

Fənnin tipi

Məcburi

Təhsil forması

Əyani

Tədris dili

Azərbaycan

Auditoriyadaxili saatlar

a) 30 saat - mühazirə b) 15 saat- seminar

Auditoriyadan kənar saatlar

a) 90 saat – sərbəst iş b)45 saat – layihə işi

Bu fənn rəqəmsal televiziya və video yayım sistemlərinin qurulması, fəaliyyət prinsipləri və müasir yayım texnologiyalarının tətbiqi xüsusiyyətlərini öyrənir. Fənn çərçivəsində rəqəmsal televiziya sistemlərinin əsasları, video və audio siqnalların rəqəmsallaşdırılması, sıxılması və kodlaşdırılması, rəqəmsal modulyasiya üsulları, siqnalların ötürülməsi və qəbulu prinsipləri araşdırılır. Yerüstü rəqəmsal televiziya (DVB-T/T2), peyk (DVB-S/S2), kabel (DVB-C/C2) və internet üzərindən televiziya (IPTV, OTT) texnologiyalarının iş prinsipləri, eləcə də MPEG standartları, video axınlarının idarə edilməsi, adaptiv bit sürətli yayım (ABR), video keyfiyyətinin qiymətləndirilməsi və yayım şəbəkələrinin layihələndirilməsi məsələləri nəzərdən keçirilir. Həmçinin müasir video yayım sistemlərində şəbəkə resurslarından səmərəli istifadə, ötürmə gecikmələrinin azaldılması, xidmət keyfiyyətinin (QoS) və istifadəçi təcrübəsinin (QoE) yaxşılaşdırılması üsulları öyrənilir.

• mühazirə
• layihə əsaslı öyrənmə
• interaktiv müzakirə
• problem-based learning
• komanda işi
• seminar
• case study
• təqdimatlar

Təlim nəticəsi əlavə edilməyib.

1. 1.
   Giriş. " Rəqəmsal Televiziya və Video Yayım Texnologiyaları " . Əsas anlayışlar və təriflər. Rabitə xəttləri. Rabitə kanallarıMühazirə

   Rəqəmsal televiziya və video yayım sistemlərinin əsas anlayışları, rabitə xətlərinin və kanallarının quruluşu, funksiyaları və iş prinsipləri öyrənilir.

2. 2.
   Rəqəmsal televiziya standartları: DVB-T, T2, DVB-C, DVB-S,S2. Əsas anlayışlar.Mühazirə

   Yerüstü, kabel və peyk rəqəmsal yayım standartlarının xüsusiyyətləri, tətbiq sahələri və texniki fərqləri araşdırılır.

3. 3.
   Videonun və səsin rəqəmsal formaya çevrilməsi. Kodlayıcılar MPEG2, H.264 MPEG4 PART10, H.265 HEVK. Əsas anlayışlar.Mühazirə

   Video və səs siqnallarının rəqəmsallaşdırılması, sıxlaşdırılması və MPEG-2, H.264/AVC, H.265/HEVC standartlarının xüsusiyyətləri araşdırılır.

4. 4.
   Videonun və səsin televiziya ötürücü kanalında modulyasiyası: QPSK, APSK, QAM.Mühazirə

   Rəqəmsal modulyasiya üsullarının iş prinsipləri, siqnalın ötürülməsi, spektral səmərəlilik və maneəyədavamlılıq xüsusiyyətləri öyrənilir.

5. 5.
   " Rəqəmsal Televiziya və Video Yayım Texnologiyaları " şəbəkələrinin qurulması prinsipləri. Furye çevirməsi. COFDM modulyasiyası.Mühazirə

   Rəqəmsal yayım şəbəkələrinin quruluşu, Furye çevirməsinin tətbiqi və COFDM modulyasiyasının iş prinsipi öyrənilir.

6. 6.
   DVB-T, T2 strukturu. İş prinsipi. Əsas bloklar və onların funksiyaları.Mühazirə

   DVB-T və DVB-T2 sistemlərinin əsas blokları, OFDM modulyasiyası, kodlaşdırma, siqnalın ötürülməsi və qəbul edilməsi prinsipləri öyrənilir.

7. 7.
   DVB-C və DVB-S,S2. İş prinsipi. Modulyasiya növləri.Mühazirə

   Kabel və peyk televiziya sistemlərinin quruluşu, siqnalın ötürülməsi, modulyasiya üsulları və texniki xüsusiyyətləri araşdırılır.

8. 8.
   Video yayım (axın) texnologiyaları. İnternet TV və İPTV: fərqləri.Mühazirə

   Video axınının təşkili, real vaxt rejimində yayım, İnternet TV və IPTV texnologiyalarının xüsusiyyətləri və fərqləri öyrənilir.

9. 9.
   Rəqəmsal televiziya siqnallarının abonentlərə çatdırılması. Kanallar, anten fider sistemləri. Qəbuledici cihazlar: Set Top Box.Mühazirə

   Televiziya siqnallarının abonentlərə ötürülməsi, anten-fider sistemləri, qəbuledici qurğular və Set-Top Box cihazlarının iş prinsipi öyrənilir.

10. 10.
    İnternet Televiziyası. OTT- Over the TopMühazirə

    OTT texnologiyasının mahiyyəti, internet üzərindən video məzmunun çatdırılması, istifadəçi cihazları və yayım modelləri araşdırılır.

11. 11.
    İnternet şəbəkəsi. Paket vasitəsilə mübadilə.Mühazirə

    İnternet şəbəkəsinin quruluşu, paket kommutasiyası, IP protokolu və məlumatların şəbəkə üzərindən ötürülməsi prinsipləri araşdırılır.

12. 12.
    İnternet Televiziyası. İstifadə edilən protokollar.Mühazirə

    Video yayımında istifadə olunan IP, TCP, UDP, HTTP, RTP, RTSP və adaptiv axın protokollarının funksiyaları öyrənilir.

13. 13.
    İPTV texnologiyası.Xüsusiyyətləri.Mühazirə

    IPTV sisteminin arxitekturası, baş stansiya, kontent serverləri, şəbəkə infrastrukturu, multicast və unicast ötürmə üsulları araşdırılır.

14. 14.
    TV və İPTV- inkişaf yolları. İnfrastruktur və bazar amilləri. Çağırışlar və məhdudiyyətlər.Mühazirə
15. 15.
    TV və İPTV- inkişaf yolları. Texnoloji inkişaf.Mühazirə

    Televiziya və IPTV texnologiyalarının inkişaf mərhələləri, 4K/8K video, interaktiv xidmətlər, bulud texnologiyaları və süni intellektin tətbiqi öyrənilir.

16. 16.
    Rəqəmsal televiziya standartları: DVB-T, T2, DVB-C, DVB-S,S2. Əsas anlayışlar.Məşğələ

    Yerüstü, kabel və peyk rəqəmsal yayım standartlarının xüsusiyyətləri, tətbiq sahələri və texniki fərqləri araşdırılır.

17. 17.
    Videonun və səsin rəqəmsal formaya çevrilməsi. Kodlayıcılar MPEG2, H.264 MPEG4 PART10, H.265 HEVK. Əsas anlayışlar.Məşğələ

    Şəbəkə infrastrukturu, internet sürəti, ötürmə tutumu, xidmət keyfiyyəti, iqtisadi amillər, kibertəhlükəsizlik və bazar məhdudiyyətləri araşdırılır

18. 18.
    DVB-T, T2 strukturu. İş prinsipi. Əsas bloklar və onların funksiyaları.Məşğələ

    DVB-T və DVB-T2 sistemlərinin əsas blokları, OFDM modulyasiyası, kodlaşdırma, siqnalın ötürülməsi və qəbul edilməsi prinsipləri öyrənilir.

19. 19.
    Rəqəmsal televiziya siqnallarının abonentlərə çatdırılması. Kanallar, anten fider sistemləri. Qəbuledici cihazlar: Set Top Box.Məşğələ

    Televiziya siqnallarının abonentlərə ötürülməsi, anten-fider sistemləri, qəbuledici qurğular və Set-Top Box cihazlarının iş prinsipi öyrənilir.

20. 20.
    Video yayım (axın) texnologiyaları. İnternet TV və İPTV: fərqləri.Məşğələ

    Video axınının təşkili, real vaxt rejimində yayım, İnternet TV və IPTV texnologiyalarının xüsusiyyətləri və fərqləri öyrənilir.

Ədəbiyyat əlavə edilməyib.