Fənn haqqında
Kredit
6
İş yükü
180saat
Semestr
Payız
Tədris ili
2025-2026
Fənnin təsviri
Bu fənn yeraltı faydalı qazıntı yataqlarının işlənməsi texnologiyalarını, qazıntı sistemlərinin seçilməsini və layihələndirilməsini əhatə edir. Tələbələr yeraltı şəraitdə dağ təzyiqinin idarə edilməsi, mədən qazmalarının bərkidilməsi və havalandırılması prinsiplərini dərindən öyrənirlər. Fənn həmçinin yeraltı işlərdə istifadə olunan mexanizmlərin, nəqliyyat sistemlərinin tətbiqi xüsusiyyətlərini və təhlükəsizlik qaydalarını tədris edir. Mürəkkəb dağ-geoloji şəraitdə səmərəli istehsalın təşkili, iqtisadi və ekoloji cəhətdən əsaslandırılmış mühəndislik yanaşmaları bu kursun əsas diqqət mərkəzindədir.
Fənn təlim nəticələri
CLO 1: Bu fənnin sonunda tələbə yeraltı mədən çıxarma üsullarının texnoloji əsaslarını və yeraltı qazmaların açılması prinsiplərini mənimsəyir. Tələbə müxtəlif yeraltı istismar sistemlərini (sütunlu, kamerasız və s.) geoloji şəraitə uyğun seçməyi və onların iqtisadi səmərəliliyini qiymətləndirməyi bacarır. Fənn, yeraltı şaxta avadanlıqlarının iş prinsipini və şaxta havalandırma sistemlərinin layihələndirilməsini əhatə edir. Eyni zamanda, yeraltı işlərdə təhlükəsizlik texnikası və qəza hallarında mühafizə tədbirləri dərindən öyrənilir. Nəticə etibarilə, tələbə yeraltı mədən istehsalatının təşkili üçün lazım olan mühəndislik qərarlarını vermək qabiliyyətinə yiyələnir.