Fənn · Maşın mühəndisliyi (bachelor)

Həyat fəaliyyətinin təhlükəsizliyiMövzu planı

if-4152y-maşın4 kreditYaz semestriMəcburi2025-2026

Mövzu planı

Fənn üzrə mövzular və hər mövzunun təlim nəticələri.

22 mövzu
  1. 1. HFT kursuna giriş

    Mühazirə

    HFT kursuna giriş. HFT–nin nəzəri əsasları. Əsas anla¬yış¬lar. Təhlükələrin toksonomiyası, siyahısı, kvali¬fika¬si¬ya¬sı, səbəb və nəticələri. Risk nəzəriyyəsinin əsas müd¬dəa¬ları. Riskin münasib konsepsiyası. Riskin idarə olun¬ma¬sı, «səbəb və təhlükələr ağacı» sistemləri. Təhlükəsiz¬lik fəaliyyətinin təmin olunmasının prinsipləri, üsulları və vasitələri.

    Mənbəyə keç: HFT kursuna giriş (yeni pəncərədə açılır)
  2. 2. HFT-nin idarə olunmasının metodiki əsasları

    Mühazirə

    HFT-nin idarə olunmasının metodiki əsasları. HFT-nin erqono¬mik əsasları informasiya uyğunluğu. (Biofiziki uyğunluq, fəza-antropo-metrik və texniki–estetik uyğunluq). Fəaliyyət təh¬lükəsizliyinin psixologiyası. İnsan – «insan-mühit» sisteminin elementidir.

    Mənbəyə keç: HFT-nin idarə olunmasının metodiki əsasları (yeni pəncərədə açılır)
  3. 3. HFT-in ekoloji əsasları

    Mühazirə

    HFT-in ekoloji əsasları.HFT-in təbii aspektləri. Ekoloji aspektlərin təbiət və cəmiyyətlə qarşılıqlı əlaqəsi. Qlobal ekoloji problemlər

    Mənbəyə keç: HFT-in ekoloji əsasları (yeni pəncərədə açılır)
  4. 4. Atmosfer çirkləndiriciləri

    Mühazirə

    Atmosfer çirkləndiricilərinin ümumi xarakteristikası. Toztutucu qurğular.

    Mənbəyə keç: Atmosfer çirkləndiriciləri (yeni pəncərədə açılır)
  5. 5. Əmək mühafizəsi üzrə hüquqi və təşkilati məsələlər

    Mühazirə

    Əmək mühafizəsi üzrə hüquqi və təşkilati məsələlər. Dövlət nəzarət orqanları. İstehsalat zədələnmələri və peşə xəstəlikləri.

    Mənbəyə keç: Əmək mühafizəsi üzrə hüquqi və təşkilati məsələlər (yeni pəncərədə açılır)
  6. 6. Zədələnmələrin təhlil üsulları

    Mühazirə

    Zədələnmələrin təhlil üsulları. İstehsalatda sağlam əmək şəraitinə verilən tələblər

    Mənbəyə keç: Zədələnmələrin təhlil üsulları (yeni pəncərədə açılır)
  7. 7. Hava axininin sürətinin təyini

    Laboratoriya

    Hava axininin sürətinin təyini

    Mənbəyə keç: Hava axininin sürətinin təyini (yeni pəncərədə açılır)
  8. 8. Yanğın təhlükəsizliyinin əsasları

    Mühazirə

    Yanğın təhlükəsizliyinin əsasları. Partlayış və onun həd-ləri. Yanğın təhlükəsinə görə müəssisələrin kateqoriyaları

    Mənbəyə keç: Yanğın təhlükəsizliyinin əsasları (yeni pəncərədə açılır)
  9. 9. Yanğın söndürən vasitələr

    Mühazirə

    Yanğın söndürən vasitələr, söndürücülər.Avtomatik yanğın söndürən vasitələr.Drençer,sprinkler qurğuları. Lab.Kimyəvi və hava-mexaniki köpüyün keyfiyyətinin yoxlanilmasi

    Mənbəyə keç: Yanğın söndürən vasitələr (yeni pəncərədə açılır)
  10. 10. Kimyəvi və hava-mexaniki köpüyün keyfiyyətinin yoxlanilmasi

    Laboratoriya

    Kimyəvi və hava-mexaniki köpüyün keyfiyyətinin yoxlanilmasi

    Mənbəyə keç: Kimyəvi və hava-mexaniki köpüyün keyfiyyətinin yoxlanilmasi (yeni pəncərədə açılır)
  11. 11. .Adərbayqan və Arranda müstəqil dövlətçiliyin davam etdirilməsi ( e.ə. IV- e. III əsrləri)

    Məşğələ

    Adərbayqan və Arranda müstəqil dövlətçiliyin davam etdirilməsi mövzusu həmin ərazilərdə siyasi hakimiyyətin təşkili, yerli idarəçilik xüsusiyyətləri və dövlətçilik ənənələrinin qorunması məsələlərini əhatə edir. Mövzuda bölgədə mövcud olmuş dövlət qurumlarının fəaliyyəti, hakimiyyət münasibətləri və dövrün əsas siyasi prosesləri araşdırılır. Həmçinin, yerli idarəçilik sisteminin formalaşması, xarici qüvvələrin təsiri və müstəqilliyin qorunması istiqamətində aparılan mübarizə təhlil edilir. Bu dövrdə baş verən siyasi hadisələrin Azərbaycan dövlətçilik tarixinin inkişafına təsiri xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Mövzunun öyrənilməsi Adərbayqan və Arranda dövlətçilik ənənələrinin davamlılığını və tarixi inkişaf xüsusiyyətlərini anlamağa imkan verir.

    Mövzu təlim nəticələri

    • • FTN5: Tələbələrə qədim tariximizin müasir dövrlə uzlaşdırılması vərdişləri aşılanır.
    • • FTN3: Tələbələrin bu və ya digər məsələlərlə bağlı obyektiv mövqeyini formalaşmasına nail olunur.
    • • FTN2: Azərbaycan tarixi üzrə bəzi mübahisəli məsələlərə aydınlıq gətirilir.
    • • FTN4: Tələbələrin ən azından minimum məlumat əldə etməsi, mövzular ətrafında öz fikrinin formalaşmasının səviyyəsi yoxlanılır.
    • • FTN1: Azərbaycan tarixinin dövrlərinin əsas mahiyyəti izah edilir.
  12. 12. Havanin temperaturunun və nisbi nəmliyinin təyini

    Laboratoriya

    Havanin temperaturunun və nisbi nəmliyinin təyini

    Mənbəyə keç: Havanin temperaturunun və nisbi nəmliyinin təyini (yeni pəncərədə açılır)
  13. 13. Səslərin və titrəyişlərin zərərli təsirləri

    Mühazirə

    Səslərin və titrəyişlərin zərərli təsirləri və onlarla mübarizə tədbirləri.

    Mənbəyə keç: Səslərin və titrəyişlərin zərərli təsirləri (yeni pəncərədə açılır)
  14. 14. İstehsalat otaqlarinin işıqlanması

    Mühazirə

    İstehsalat otaqlarinin işıqlanması. Təbii işıqlandırma. Hesabat. T.i.Ə.

    Mənbəyə keç: İstehsalat otaqlarinin işıqlanması (yeni pəncərədə açılır)
  15. 15. Təbii işiqlandirmanin təyini

    Laboratoriya

    Təbii işiqlandirmanin təyini

    Mənbəyə keç: Təbii işiqlandirmanin təyini (yeni pəncərədə açılır)
  16. 16. Süni işıqlandırma və onun hesabatı

    Mühazirə

    Süni işıqlandırma və onun hesabatı

    Mənbəyə keç: Süni işıqlandırma və onun hesabatı (yeni pəncərədə açılır)
  17. 17. Oksidləşmə-redsuksiya reaksiyaları.Elektroliz. Elektroliz qanunları. Qalvanik elementlər

    Laboratoriya

    Oksidləşmə və reduksiya prosesləri, oksidləşdirici və reduksiyaedici maddələr, oksidləşmə dərəcəsinin təyin olunması və redoks reaksiyalarının tənliklərinin tərtibi öyrənilir.

    Mövzu təlim nəticələri

    • Faradeyin elektroliz qanunlarını tətbiq edərək elektroliz prosesləri üzrə hesablamalar aparır və elektrokimyəvi reaksiyaları təhlil edir.
    • Elektrokimyəvi proseslərə dair nəzəri bilikləri laboratoriya işlərində, sənaye texnologiyalarında və praktik kimyəvi məsələlərin həllində tətbiq edir.
    • Oksidləşmə–reduksiya reaksiyalarının mahiyyətini, elektroliz prosesini və qalvanik elementlərin iş prinsipini elmi əsaslarla izah edir.
    Mənbəyə keç: Oksidləşmə-redsuksiya reaksiyaları.Elektroliz. Elektroliz qanunları. Qalvanik elementlər (yeni pəncərədə açılır)
  18. 18. Elektromaqnit, ionlaşdırıcı və radioaktiv şüalanmalardan mühafizə.

    Mühazirə

    Elektromaqnit, ionlaşdırıcı və radioaktiv şüalanmalardan mühafizə.

    Mənbəyə keç: Elektromaqnit, ionlaşdırıcı və radioaktiv şüalanmalardan mühafizə. (yeni pəncərədə açılır)
  19. 19. Elektrik təhlükəsizliyinin əsasları

    Mühazirə

    Elektrik təhlükəsizliyinin əsasları. Elektrik təhlükəsiz¬li¬yi¬nin təmin olunması üçün texniki və təşkilati üsullar. Elektrik təhlükəsizliyinə görə sinif¬lər.

    Mənbəyə keç: Elektrik təhlükəsizliyinin əsasları (yeni pəncərədə açılır)
  20. 20. Torpaqlayıcının hesabatı.

    Laboratoriya

    Torpaqlayıcının hesabatı.

    Mənbəyə keç: Torpaqlayıcının hesabatı. (yeni pəncərədə açılır)
  21. 21. Təzyiq altında işləyən qablar və qurğular, kompressor¬lar və oxlarla işləyən zaman təhlükəsizlik tədbirləri.

    Mühazirə

    Təzyiq altında işləyən qablar və qurğular, kompressor¬lar və oxlarla işləyən zaman təhlükəsizlik tədbirləri. Kom¬¬pressorlarda baş verən partlayışın səbəbləri və qar¬şı¬sını almaq üçün tələblər. Buxar qazların tətbiqi, baş ve¬rən partlayışın səbəbi və əmələ gəl¬məsinə səbəblər. Qaz balonları ilə işləyən zaman təhlü¬kə¬siz¬lik tədbirləri və bədbəxt hadisələrin aradan qaldırılması.

    Mənbəyə keç: Təzyiq altında işləyən qablar və qurğular, kompressor¬lar və oxlarla işləyən zaman təhlükəsizlik tədbirləri. (yeni pəncərədə açılır)
  22. 22. Sərbəst işlər

    Sərbəst iş

    1 Həyat fəaliyyətinin təhlükəsizliyi (HFT) fənni haqqında anlayış və onun praktiki əhəmiyyəti 2 HFT-nin ekoloji və erqonomik əsaslarının istehsalat mühitində tətbiqi 3 Əmək mühafizəsi üzrə qanunvericiliyin əsaslarının təhlili və tətbiqi 4 İstehsalatda sağlam əmək şəraitinin yaradılmasının qiymətləndirilməsi 5 İstehsalat qəzalarının yaranma səbəbləri və onların qarşısının alınması yollarının təhlili 6 İstehsalatda səs–küyün işçilərin sağlamlığına təsirinin təhlili 7 İş yerlərində titrəyişləri yaradan səbəblər və onların azaldılması yolları 8 Elektrik təhlükəsizliyinin əsaslarının istehsalatda tətbiqi 9 Yanğın təhlükəsizliyi tədbirlərinin müəssisələrdə qiymətləndirilməsi 10 Təzyiq altında işləyən qurğular, qaz balonları və kompressorlarla işləyərkən təhlükəsizlik qaydalarının təhlili

    Mənbəyə keç: Sərbəst işlər (yeni pəncərədə açılır)