Fənn · Kimya mühəndisliyi

Korroziya prosesləri və mühafizə üsullarıSillabus

İFS-3293y6 kreditYaz semestriSeçmə2025-2026

Sillabus

Fənnin rəsmi proqramı: ümumi məlumat, təlim nəticələri, mövzu planı, ədəbiyyat və qiymətləndirmə.

Ümumi məlumat

Fənn kodu
İFS-3293y
Kredit
6
Tələbənin iş yükü
180
Semestr
Yaz semestri
Akademik il
2025-2026
Fənnin tipi
Seçmə
Təhsil forması
Əyani
Tədris dili
Azərbaycan
Auditoriyadaxili saatlar
a) 30 saat – mühazirə; b) 15 saat – laboratoriya; c) 15 saat – məşğələ
Auditoriyadan kənar saatlar
a) sərbəst iş - 72 saat, b) hazırlıq - 48 saat

Fənn haqqında

Korroziya prosesləri və mühafizə üsulları fənninin tədris olunmasında məqsəd metalların ətraf mühitlə qarşılıqlı təsir proseslərinin mexanizmini və qanunauyğunluqlarını, müxtəlif şəraitdə metalların korroziyadan qorunması üsullarını , materialların korroziyadan dağılma səbəblərini araşdırmağı, kimyəvi və elektrokimyəvi proseslərə təsir edən amilləri , ingibitorlarla mühafizə örtüklərinin çəkilmə üsullarını və elektrokimyəvi mühafizə üsullarının mahiyyətini öyrətmək, həmçinin tədris olunan fənn barədə biliklərin formalaşdırılması üzrə lazım olan bilik və bacarıqların mənimsənilməsindən ibarətdir.

Tədris metodları

  • mühazirə
  • laboratoriya işi
  • seminar
  • interaktiv müzakirə
  • təqdimatlar

Fənn təlim nəticələri (CLO)

  1. CLO 1: Korroziyanın mahiyyətini, yaranma mexanizmini və əsas növlərini izah edə biləcək. Kimyəvi və elektrokimyəvi korroziya proseslərinin başvermə səbəblərini və xüsusiyyətlərini təhlil edə biləcək. Korroziyanın sürətinə və intensivliyinə təsir edən amilləri müəyyən edə biləcək. Müxtəlif materiallarda korroziya proseslərinin nəticələrini və yaratdığı texniki-iqtisadi itkiləri qiymətləndirə biləcək. Korroziyadan mühafizənin əsas üsullarını, o cümlədən örtüklər, inhibitorlar, elektrokimyəvi və konstruktiv mühafizə üsullarını tətbiq edə biləcək. Müxtəlif istismar şəraitləri üçün uyğun korroziyadan mühafizə üsulunu seçə və əsaslandıra biləcək. Korroziyanın qarşısının alınması və materialların istismar müddətinin artırılması üzrə səmərəli mühafizə tədbirləri hazırlaya biləcək.

Mövzu planı

  1. 1.
    Korroziyanın ümumi prinsipləri. Materialların korroziyası. Korroziya proseslərinin təsnifatıMühazirə

    Korroziyanın əsas prinsipləri, materialların korroziyaya uğraması və prosesin təsnifatı.

  2. 2.
    Metalların kimyəvi korroziyası. Kimyəvi korroziyanın termodinamiki və kinetik qanunauyğunluqlarıMühazirə

    Kimyəvi korroziyanın termodinamik və kinetik əsasları.

  3. 3.
    Elektrokimyəvi korroziya nəzəriyyəsi və mexanizmləriMühazirə

    Elektrokimyəvi korroziyanın nəzəri əsasları və başvermə mexanizmləri.

  4. 4.
    Polyarizasiya və depolyarizasiya prosesləriMühazirə

    Korroziya zamanı baş verən polyarizasiya və depolyarizasiya hadisələri.

  5. 5.
    Metalların passivliyi. Metalların passivləşmə nəzəriyyəsiMühazirə

    Passivlik anlayışı və metalların passivləşmə nəzəriyyəsinin əsasları.

  6. 6.
    Korroziya faktorları və onların korroziya proseslərinə təsiriMühazirə

    Korroziyaya təsir edən əsas faktorların təhlili.

  7. 7.
    Qalvanik elementlərin iş prinsipi. Qalvanik korroziyaMühazirə

    Qalvanik cütlərin yaranması və qalvanik korroziya mexanizmi.

  8. 8.
    Korroziya faktorları və onların korroziya proseslərinə təsiriMühazirə

    Korroziya proseslərinə təsir edən amillərin daha geniş tədqiqi.

  9. 9.
    Vahid korroziya növləri və onlara təsir edən amillərMühazirə

    Müxtəlif korroziya növləri və onların təsnifatı.

  10. 10.
    Örtüklə korroziyanın qarşısının alınmasıMühazirə

    Qoruyucu örtüklər vasitəsilə korroziyaya qarşı mübarizə.

  11. 11.
    Ətraf mühitə nəzarət etməklə korroziyanın qarşısının alınma üsullarıMühazirə

    Mühitə təsir edərək korroziya sürətinin azaldılması.

  12. 12.
    Katod və anod mühafizəsiMühazirə

    Elektrokimyəvi mühafizə metodları: katod və anod mühafizəsi.

  13. 13.
    Neft-kimya sənayesində korroziyaMühazirə

    Neft-kimya sahəsində xüsusi korroziya problemləri.

  14. 14.
    Yüksək temperatur korroziyasıMühazirə

    Yüksək temperaturda baş verən korroziya prosesləri.

  15. 15.
    Layihələndirmədə korroziyanın qarşısının alınması. Korroziyanın monitorinqi, müayinəsi və sınağıMühazirə

    Layihələndirmə mərhələsində mühafizə, monitorinq və sınaq üsulları.

Ədəbiyyat

Ədəbiyyat əlavə edilməyib.

Qiymətləndirmə

Qiymətləndirmə formasıAçıqlamaBalUyğun FTN
Cari qiymətləndirməCari qiymətləndirmə - fənn üzrə tələbənin semestr müddətində fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi olmaqla, mühazirə və məşğələ (laboratoriya) dərs materiallarının mənimsənilmə səviyyəsini qiymətləndirilir.30 balFTN 1-5
DavamiyyətTələbə fənn üzrə dərslərin 25%-dən çoxunda iştirak etmədiyi halda imtahana buraxılmır.10 bal-
Tələbənin sərbəst işiTələbəyə fənn üzrə semestr ərzində 1 sərbəst işin (zəruri hallarda sərbəst işlərin sayı artırıla bilər) yerinə yetirilməsi tapşırığı verilir.10 balFTN--
İmtahanİmtahan şifahi, yazılı, yazılı-elektron, test üsulu ilə keçirilir50 balFTN 1-5