General information
- Subject code
- MS-2004
- Credits
- 6
- Student workload
- 180
- Semester
- Autumn semester
- Academic year
- 2026-2027
- Subject type
- Elective
- Form of education
- Full-time
- Language of instruction
- Azerbaijani
- In-class hours
- a) 30 saat mühazirə
- Out-of-class hours
- a) 150 saat fərdi iş
About the subject
Bu fənn tələbələrə kiçik və orta sahibkarlıq (kob) subyektlərinin yaradılması, idarə olunması və dayanıqlı inkişafının təmin edilməsi üçün zəruri olan konseptual bilik və praktiki bacarıqları aşılamaq üçün nəzərdə tutulmuşdur. kurs çərçivəsində kob-ların milli və qlobal iqtisadiyyatdakı rolu, biznes ideyalarının qiymətləndirilməsi, biznes planın tərtibi, resursların və risklərin effektiv idarə olunması prinsipləri tədris olunur. tələbələr kob-larda maliyyə imkanlarının idarə edilməsi, qiymətləndirmə və marketinq strategiyalarının seçilməsi, əməliyyatların optimallaşdırılması və dövlət dəstəyi mexanizmlərindən istifadə yollarını mənimsəyəcəklər. fənn real biznes kazusları (case-studies) vasitəsilə tələbələrdə məhdud resurslar şəraitində çevik kararqəbuletmə, innovativ yanaşmaların tətbiqi və sahibkarlıq təfəkkürünü formalaşdırır.
Teaching methods
- lecture
- interactive discussion
- problem-based learning
- case study
- presentations
- teamwork
- project-based learning
Course learning outcomes (CLO)
CLO 1: Kiçik və orta biznes subyektlərinin yaradılması, biznes ideyasının doğrulanması və biznes modelinin (business model canvas) tərtibi prosesini həyata keçirir.
CLO 2: Kob-ların resurs məhdudiyyətlərini nəzərə alaraq ilkin kapital, dövriyyə vəsaitləri və alternativ maliyyələşmə mənbələrini (qrantlar, mələk investorlar, kreditlər) qiymətləndirir.
CLO 3: Kob-ların resurs məhdudiyyətlərini nəzərə alaraq ilkin kapital, dövriyyə vəsaitləri və alternativ maliyyələşmə mənbələrini (qrantlar, mələk investorlar, kreditlər) qiymətləndirir.
CLO 4: Kob-ların üzləşdiyi bazar, maliyyə və hüquqi riskləri idarə etmək üçün çevik (agile) böhran idarəetmə strategiyaları formalaşdırır.
CLO 5: Dövlət dəstəyi mexanizmlərindən, vergi güzəştlərindən və güzəştli kredit alətlərindən istifadə edərək kob-un davamlı böyümə planını hazırlayır.
Topic plan
- 1.Kos-a giriş. kos-un iqtisadiyyatda rolu və mahiyyətiLecture
"kos-a giriş. kos-un iqtisadiyyatda rolu və mahiyyəti" mövzusunda kiçik və orta sahibkarlıq subyektlərinin tərifləri, təsnifat kriteriyaları (işçi sayı, illik dövriyyə) və milli iqtisadiyyatda məşğulluğun yaradılmasındakı rolu təhlil olunur. fənn daxilində kos-ların çeviklik, innovasiya yönümlülük və iqtisadi sabitliyin təmin edilməsindəki strateji əhəmiyyəti araşdırılır.
- 2.Sahibkar və sahibkarlıq düşüncəsiLecture
"sahibkar və sahibkarlıq düşüncəsi" mövzusunda sahibkarlıq psixologiyası, risk götürmə qabiliyyəti, imkanların aşkar edilməsi və sahibkarlıq düşüncə tərzinin (entrepreneurial mindset) formalaşması təhlil olunur. fənn daxilində sahibkar ilə menecer arasındakı konseptual fərqlər və uğurlu sahibkarların əsas kompetensiyaları araşdırılır.
- 3.Biznes ideyanın formalaşması və qiymətləndirilməsiLecture
"biznes ideyanın formalaşması və qiymətləndirilməsi" mövzusunda yeni biznes ideyalarının yaradılması metodları (breynstorminq, triz, dizayn təfəkkürü) və onların kommersiya baxımından qiymətləndirilməsi təhlil olunur. fənn daxilində bazar ehtiyaclarının analizi, dəyər təklifinin (value proposition) hazırlanması və ideyanın prototipləşdirilməsi mexanizmləri araşdırılır.
- 4.Kos müəssisəsinin hüquqi formaları və qeydiyyatıLecture
"kos müəssisəsinin hüquqi formaları və qeydiyyatı" mövzusunda kiçik və orta biznes subyektlərinin hüquqi-təşkilati formaları (fərdi sahibkar, məhdud məsuliyyətli cəmiyyət, səhmdar cəmiyyəti və s.) və dövlət qeydiyyatı prosesləri təhlil olunur. fənn daxilində hüquqi formaların vergi, öhdəlik və mülkiyyət məsuliyyəti baxımından müqayisəli təhlili araşdırılır.
- 5.Kos üçün biznes-planlaşdırmaLecture
"kos üçün biznes-planlaşdırma" mövzusunda biznes-planın strukturu, hazırlanması mərhələləri və investisiya cəlb olunmasında rolu kompleks şəkildə təhlil olunur. fənn daxilində marketinq, əməliyyat və maliyyə planlarının uzlaşdırılması, eləcə də lean canvas modeli araşdırılır.
- 6.Kos-da strateji idarəetməLecture
"kos-da strateji idarəetmə" mövzusunda kiçik və orta müəssisələrdə missiya, baxış, strateji məqsədlərin müəyyən edilməsi və rəqabət strategiyalarının seçilməsi təhlil olunur. fənn daxilində swot, PESTEL və porterin 5 qüvvəsi modelləri çərçivəsində strateji qərarların qəbulu araşdırılır.
- 7.Kos-un maliyyə idarəetməsiLecture
"kos-un maliyyə idarəetməsi" mövzusunda kapitalın strukturu, pul axınlarının (cash flow) idarə olunması, mənfəət-zərər təhlili və maliyyələşmə mənbələri (kreditlər, vençur kapitalı, mezonin) təhlil olunur. fənn daxilində dövriyyə kapitalının optimallaşdırılması və başabaş nöqtəsinin təyini mexanizmləri araşdırılır.
- 8.Kos-da marketinq və satışın idarə edilməsiLecture
"kos-da marketinq və satışın idarə edilməsi" mövzusunda məhdud resurslar şəraitində aşağı büdcəli marketinq (guerrilla marketing), rəqəmsal satış kanalları və müştəri münasibətlərinin idarə edilməsi (crm) təhlil olunur. fənn daxilində hədəf auditoriyanın seçilməsi və satış qıfının (sales funnel) optimallaşdırılması araşdırılır.
- 9.İnsan resurslarının idarə edilməsi və ailə biznesiLecture
"i̇nsan resurslarının idarə edilməsi və ailə biznesi" mövzusunda kos-larda kadrların işə qəbulu, motivasiyası, eləcə də ailə bizneslərində varislik (succession planning) və idarəetmə münaqişələri təhlil olunur. fənn daxilində korporativ mədəniyyətin formalaşdırılması və ailə-biznes balansının tənzimlənməsi araşdırılır.
- 10.Kos-da əməliyyat və keyfiyyətin idarə edilməsiLecture
"kos-da əməliyyat və keyfiyyətin idarə edilməsi" mövzusunda istehsal və xidmət süreçlərinin planlaşdırılması, ehtiyatların idarə olunması və keyfiyyət standartları (iso, qənaətcil i̇stehsal / lean) təhlil olunur. fənn daxilində əməliyyat xərclərinin azaldılması və israfların aradan qaldırılması mexanizmləri araşdırılır.
- 11.İnnovasiya və rəqəmsal transformasiya kos-daLecture
"i̇nnovasiya və rəqəmsal transformasiya kos-da" mövzusunda kiçik və orta biznesdə texnoloji yeniliklərin tətbiqi, e-ticarətə keçid, bulud texnologiyaları və süni intellekt alətlərinin inteqrasiyası təhlil olunur. fənn daxilində rəqəmsal transformasiyanın rəqabət qabiliyyətinə təsiri araşdırılır.
- 12.Kos-da risklərin idarə edilməsiLecture
"kos-da risklərin idarə edilməsi" mövzusunda kiçik və orta müəssisələrin qarşılaşdığı maliyyə, əməliyyat, bazar və hüquqi risklərin identifikasiyası və qiymətləndirilməsi təhlil olunur. fənn daxilində risklərin minimallaşdırılması, sığortalama və fəlakətdən sonra bərpa planlarının hazırlanması araşdırılır.
- 13.Kos-un böhran və böyümə mərhələlərinin idarə edilməsiLecture
"kos-un böhran və böyümə mərhələlərinin idarə edilməsi" mövzusunda müəssisənin həyat dövrü, böyümə krizisləri (qreiner modeli), antifragillik və böhran şəraitində likvidliyin qorunması təhlil olunur. fənn daxilində miqyaslaşma (scaling) və restructuring idarəçiliyi araşdırılır.
- 14.Kos-un dövlət tənzimlənməsi və dəstəyiLecture
"kos-un dövlət tənzimlənməsi və dəstəyi" mövzusunda dövlətin KOS siyasəti, güzəştli kreditlər, subsidiyalar, inkubatorlar, klasterlər və kobi̇a kimi dəstək mexanizmləri təhlil olunur. fənn daxilində dövlət-özəl tərəfdaşlığı və vergi təşviqlərinin kos-lara təsiri araşdırılır.
- 15.Sosial sahibkarlıq və davamlı KOSLecture
"sosial sahibkarlıq və davamlı kos" mövzusunda cəmiyyət və ətraf mühit problemlərinin həllinə yönəlmiş biznes modelləri, ESG (ətraf mühit, sosial, i̇darəetmə) meyarları və korporativ sosial məsuliyyət təhlil olunur. fənn daxilində sosial təsirin olçülməsi və dayanıqlı inkişaf məqsədlərinə uyğunlaşma araşdırılır.
Reading list
No reading list has been added.
Assessment
| Form | Description | Score | Related CLO |
|---|---|---|---|
| Cari qiymətləndirmə | Cari qiymətləndirmə - fənn üzrə tələbənin semestr müddətində fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi olmaqla, mühazirə və məşğələ (laboratoriya) dərs materiallarının mənimsənilmə səviyyəsini qiymətləndirilir. | 30 bal | FTN 1-5 |
| Davamiyyət | Tələbə fənn üzrə dərslərin 25%-dən çoxunda iştirak etmədiyi halda imtahana buraxılmır. | 10 bal | - |
| Tələbənin sərbəst işi | Tələbəyə fənn üzrə semestr ərzində 1 sərbəst işin (zəruri hallarda sərbəst işlərin sayı artırıla bilər) yerinə yetirilməsi tapşırığı verilir. | 10 bal | FTN-- |
| İmtahan | İmtahan şifahi, yazılı, yazılı-elektron, test üsulu ilə keçirilir | 50 bal | FTN 1-5 |