Subject · Radio engineering and telecommunication engineering
Elektrik rabitə nəzəriyyəsiTopics
Topic plan
The subject's topics and the learning outcomes attached to each one.
1. Elektrik rabitəsinin əsas anlayışları və inkişaf tarixi
LectureElektrik rabitəsinin mahiyyəti, əsas anlayışları, yaranması və inkişaf mərhələləri haqqında ümumi məlumat verilir.
Open resource: Elektrik rabitəsinin əsas anlayışları və inkişaf tarixi (opens in a new tab)Topic learning outcomes
- Elektrik rabitəsi sistemlərinin əsas anlayışlarını və prinsiplərini izah edir.
2. Deterministik siqnallar və onların parametrləri
LectureOpen resource: Deterministik siqnallar və onların parametrləri (opens in a new tab)Topic learning outcomes
- 1. PLO a: chemical kinetics and reactor engineering (knowledge) conclusion: the student perfectly knows the kinetic mechanism and explosion limits of the chain branching combustion reaction of hydrogen and chlorine. explains the working principles of synthesis chambers, graphite absorbers and heat exchangers, mass and heat transfer equations at a scientific level.
- 2. PLO b: design and management of process schemes (engineering application) outcome: the student acquires the ability to design an automated process flow diagram (pfd) of hydrochloric acid production. builds control systems that adjust the ratio in the reactor (usually with an excess of hydrogen to prevent explosion), calculates the material balance of the absorption tower.
- 3. PLO c: industrial safety, HSE and environmental audit (responsibility)outcome: the student applies HSE (occupational health) standards when working with strong-smelling, corrosive and toxic $hcl$ gas and acid. it bears the legal and environmental responsibility of installing emergency systems that prevent leakage of reactor gases into the atmosphere and neutralization of production waste (with milk of lime).
- Open resource: Rabitə sistemlərinin strukturu və əsas elementləri (opens in a new tab)
3. Rabitə sistemlərinin strukturu və əsas elementləri
Lecture 4. Təsadüfi siqnallar və statistik xarakteristikaları
Lecture5. İnformasiyanın növləri və rabitə sistemlərində rolu
Lecture6. Furye sıraları və periodik siqnalların spektri
Lecture7. Analoq modulyasiya (am)
Lecture8. Furye çevrilməsi və spektral analiz
Lecture9. Analoq modulyasiyanın ümumi prinsipləri
Lecture10. Enerji və güc siqnalları
Lecture11. Amplituda modulyasiyası (am)
Lecture12. Bucaqlı modulyasiya: tezlik modulyasiyası (fm)
Lecture13. Diskretləşdirmə və kvantlaşdırma
Lecture14. Faza modulyasiyası (pm)
Lecture15. Delta modulyasiyası və adaptiv delta modulyasiyası
Lecture16. Analoq siqnalların demodulyasiyası
Lecture17. Pcm və impuls-kod modulyasiyası
Lecture18. Ask rəqəmsal modulyasiya üsulu
Lecture19. Qpsk və m-psk modulyasiya üsulları
Lecture20. Fsk rəqəmsal modulyasiya üsulu
Lecture21. Qam modulyasiya üsulları
Lecture22. Psk və DPSK modulyasiya üsulları
Lecture23. Rabitə kanalları və onların modelləri
Lecture24. Küy və maneələrin rabitə sistemlərinə təsiri
Lecture25. Şennon teoremi və kanal tutumu
Lecture26. Optimal qəbul və səhv ehtimalının hesablanması
Lecture27. Səhvlərin aşkarlanması və korreksiyaedici kodlar
Lecture28. İnformasiya nəzəriyyəsinin əsas anlayışları. entropiya
Lecture29. Müasir rəqəmsal rabitə sistemləri (lte, 5g, iot rabitəsi)
Lecture30. Elektrik rabitəsi sistemlərinin layihələndirilməsi və ümumiləşdirilməsi
Lecture31. Faza-tezlik xarakteristikasının tədqiqi
LaboratoryMövzuda elektrik dövrələrinin faza-tezlik xarakteristikası, onun mahiyyəti və siqnalın fazasının tezlikdən asılı olaraq dəyişməsi öyrənilir. giriş və çıxış siqnalları arasındakı faza fərqinin müxtəlif tezliklərdə müəyyən edilməsi və faza sürüşməsinin yaranma səbəbləri izah edilir. faza-tezlik xarakteristikasının ölçülməsi, qrafikinin qurulması, xarakterik və sərhəd tezliklərin müəyyənləşdirilməsi araşdırılır. həmçinin ölçmə nəticələrinin təhlili və elektrik dövrələrinin tezlik xüsusiyyətlərinin qiymətləndirilməsində faza-tezlik xarakteristikasının əhəmiyyəti nəzərdən keçirilir.
32. Siqnalın amplitudası, tezliyi,periodu və fazasının ölçülməsi.
LaboratoryMövzuda elektrik siqnallarının əsas parametrləri olan amplituda, tezlik, period və faza anlayışları öyrənilir. bu parametrlərin fiziki mahiyyəti, bir-biri ilə əlaqəsi və siqnalın xarakterinin müəyyən edilməsində rolu izah edilir. amplitudanın, tezliyin və periodun ölçülməsi üsulları, həmçinin iki siqnal arasındakı faza fərqinin təyin edilməsi araşdırılır. ölçmələrin osiloskop, tezlikölçən və digər ölçü cihazları vasitəsilə aparılması, alınan nəticələrin təhlili və ölçmə xətalarının qiymətləndirilməsi nəzərdən keçirilir.
33. Amplitud modulyasiyasının tədqiqi AM siqnalının formalaşdırılması, modulyasiya əmsalının htsablanması və siqnal spektrinin araşdırılması
LaboratoryMövzuda amplitud modulyasiyasının mahiyyəti və AM siqnalının formalaşma prinsipi öyrənilir. daşıyıcı və modullaşdırıcı siqnalların qarşılıqlı təsiri, modulyasiya prosesinin əsas xüsusiyyətləri və AM siqnalının zaman sahəsində parametrləri araşdırılır. modulyasiya əmsalının təyin edilməsi və hesablanması üsulları, onun siqnalın keyfiyyətinə təsiri izah edilir. həmçinin AM siqnalının spektri, daşıyıcı və yan tezliklərin xüsusiyyətləri, spektral genişlik və siqnal gücünün tezlik komponentləri üzrə paylanması tədqiq edilir. alınmış nəticələrin ölçülməsi, qrafik şəkildə təqdim edilməsi və təhlili nəzərdən keçirilir.
34. Elektrik dövrələrinin amplitud-tezlik xarakteristikasınıntədqiqi
LaboratoryMövzuda elektrik dövrələrinin amplitud-tezlik xarakteristikası (atx), onun mahiyyəti və dövrənin müxtəlif tezliklərdə siqnallara reaksiyası öyrənilir. giriş və çıxış siqnallarının amplitudaları arasındakı əlaqə, tezlikdən asılı olaraq gücləndirmə əmsalının dəyişməsi və dövrənin buraxma zolağı araşdırılır. müxtəlif elektrik dövrələrinin atx-sinin ölçülməsi və qrafik şəkildə qurulması, rezonans tezliyinin və sərhəd tezliklərinin müəyyən edilməsi izah olunur. həmçinin ölçmə nəticələrinin təhlili və dövrənin tezlik xüsusiyyətlərinin qiymətləndirilməsi nəzərdən keçirilir.
35. Fm siqnalının alınması və modulyasiya parametrlərinin müəyyən edilməsi
LaboratoryMövzuda tezlik modulyasiyasının mahiyyəti, FM siqnalının formalaşma prinsipi və əsas xüsusiyyətləri öyrənilir. daşıyıcı siqnalın tezliyinin modullaşdırıcı siqnalın təsiri ilə dəyişməsi prosesi və FM siqnalının zaman sahəsində parametrləri araşdırılır. tezlik sapması, modulyasiya indeksi, modullaşdırıcı siqnalın tezliyi və daşıyıcı tezlik kimi əsas modulyasiya parametrlərinin müəyyən edilməsi üsulları izah edilir. həmçinin FM siqnalının ölçülməsi, spektrinin müşahidəsi və alınmış nəticələrin təhlili nəzərdən keçirilir.
36. Siqnalın amplitudası, tezliyi,periodu və fazasının ölçülməsi.
SeminarMövzuda elektrik siqnallarının əsas parametrləri olan amplituda, tezlik, period və faza anlayışları öyrənilir. bu parametrlərin fiziki mahiyyəti, bir-biri ilə əlaqəsi və siqnalın xarakterinin müəyyən edilməsində rolu izah edilir. siqnalın amplitudasının, tezliyinin və periodunun ölçülməsi, həmçinin iki siqnal arasındakı faza fərqinin təyin edilməsi üsulları araşdırılır. ölçmələrin osiloskop, tezlikölçən və digər ölçü cihazları vasitəsilə aparılması, alınan nəticələrin təhlili və ölçmə xətalarının qiymətləndirilməsi nəzərdən keçirilir.
37. Rəqəmsal rabitə kanalında siqnalın ötürülməsinin tədqiqi
SeminarMövzuda rəqəmsal siqnalların rabitə kanalı vasitəsilə ötürülməsi prinsipləri və əsas mərhələləri öyrənilir. rəqəmsal siqnalın formalaşdırılması, kodlaşdırılması, modulyasiyası, rabitə kanalı ilə ötürülməsi və qəbuledici tərəfdə bərpası prosesləri izah edilir. kanalda yaranan səs-küy, təhrif və maneələrin siqnalın keyfiyyətinə təsiri araşdırılır. həmçinin siqnalın ötürülmə sürəti, kanalın buraxma qabiliyyəti, bit səhvləri və siqnal-küy nisbəti kimi əsas parametrlər nəzərdən keçirilir və ötürülən siqnalın keyfiyyətinin qiymətləndirilməsi üsulları öyrənilir.
38. Elektrik dövrələrinin amplitud-tezlik xarakteristikasınıntədqiqi
SeminarMövzuda elektrik dövrələrinin amplitud-tezlik xarakteristikasının mahiyyəti və dövrənin müxtəlif tezliklərdə siqnallara reaksiyası öyrənilir. giriş və çıxış siqnallarının amplitudaları arasındakı əlaqə, gücləndirmə əmsalının tezlikdən asılı olaraq dəyişməsi və dövrənin buraxma zolağı araşdırılır. amplitud-tezlik xarakteristikasının eksperimental üsulla ölçülməsi, qrafikinin qurulması, rezonans və sərhəd tezliklərinin müəyyənləşdirilməsi izah edilir. həmçinin alınmış nəticələrin təhlili və elektrik dövrəsinin tezlik xüsusiyyətlərinin qiymətləndirilməsi nəzərdən keçirilir.
39. Rabitə kanalında küyün siqnalın təsirinin tədqiqi
SeminarMövzuda rabitə kanalında yaranan küyün mənbələri, əsas xüsusiyyətləri və ötürülən siqnala təsiri öyrənilir. küyün siqnalın amplitudasına, formasına və keyfiyyətinə təsiri, həmçinin siqnal-küy nisbətinin rabitə sistemlərinin fəaliyyətində əhəmiyyəti izah edilir. müxtəlif küy növləri, onların yaranma səbəbləri və rabitə kanalında siqnalın təhrif olunmasına təsiri araşdırılır. həmçinin küyün təsirinin ölçülməsi, siqnal-küy nisbətinin müəyyən edilməsi və küyün azaldılması üçün tətbiq olunan filtrasiya, ekranlaşdırma və digər üsullar nəzərdən keçirilir.
40. Faza-tezlik xarakteristikasının tədqiqi
LectureMövzuda elektrik dövrələrinin faza-tezlik xarakteristikası və çıxış siqnalının fazasının tezlikdən asılı olaraq dəyişməsi öyrənilir. giriş və çıxış siqnalları arasındakı faza fərqinin müxtəlif tezliklərdə müəyyən edilməsi və faza sürüşməsinin yaranma səbəbləri izah edilir. faza-tezlik xarakteristikasının eksperimental üsulla ölçülməsi, qrafikinin qurulması və xarakterik tezliklərin müəyyənləşdirilməsi araşdırılır. həmçinin alınmış nəticələrin təhlili və elektrik dövrələrinin tezlik xüsusiyyətlərinin qiymətləndirilməsində faza-tezlik xarakteristikasının əhəmiyyəti nəzərdən keçirilir.