Subject · Electronics, telecommunications and radio engineering

Yüksək sürətli marşurutlaşdırma və kommutasiya protokollarıSyllabus

MS-12166 creditsAutumn semesterElective2026-2027

Syllabus

The subject's official programme: general information, outcomes, topic plan, reading list and assessment.

General information

Subject code
MS-1216
Credits
6
Student workload
1
Semester
Autumn semester
Academic year
2026-2027
Subject type
Elective
Form of education
Full-time
Language of instruction
Azerbaijani
In-class hours
a) 30 saat - mühazirə b) 15 saat- seminar
Out-of-class hours
a) 90 saat – sərbəst iş b) 45 saat- layihə işi və ya məsləhət saatı

About the subject

Bu fənn müasir kompüter və telekommunikasiya şəbəkələrində yüksək sürətli məlumat ötürülməsini təmin edən marşrutlaşdırma və kommutasiya texnologiyalarının, protokolların və mexanizmlərin iş prinsiplərini öyrənir. fənn çərçivəsində IP marşrutlaşdırmanın əsasları, statik və dinamik marşrutlaşdırma, rip, ospf, is-is, EIGRP və BGP protokolları, vlan, stp/rstp/mstp, etherchannel, multilayer switching və yüksək sürətli ethernet texnologiyaları araşdırılır.

Teaching methods

  • lecture
  • project-based learning
  • interactive discussion
  • problem-based learning
  • teamwork
  • seminar
  • case study
  • presentations

Course learning outcomes (CLO)

No learning outcomes have been added.

Topic plan

  1. 1.
    Yüksək sürətli şəbəkələrin əsasları və marşrutlaşdırma-kommutasiya arxitekturası.Lecture

    Yüksək sürətli şəbəkələrin quruluşu, əsas komponentləri, marşrutlaşdırma və kommutasiya prinsipləri öyrənilir.

  2. 2.
    Ospf (open shortest path first – ən qısa yolun əvvəlcə seçilməsi) və yüksək sürətli link-state marşrutlaşdırma.Lecture

    Ospf protokolunun iş prinsipi, ərazilər, topologiya məlumat bazası və ən qısa yolun hesablanması öyrənilir.

  3. 3.
    Ip marşrutlaşdırmanın prinsipləri və marşrutlaşdırma cədvəlləri.Lecture

    Ip marşrutlaşdırmanın əsasları, marşrutların seçilməsi, marşrutlaşdırma cədvəllərinin quruluşu və təhlili araşdırılır.

  4. 4.
    Is-is (intermediate system to intermediate system – aralıq sistemdən aralıq sistemə) protokolu və operator səviyyəli şəbəkələrdə marşrutlaşdırma.Lecture

    Is-is protokolunun arxitekturası, səviyyələri, marşrutların hesablanması və operator şəbəkələrində tətbiqi araşdırılır.

  5. 5.
    Rip (routing information protocol – marşrutlaşdırma məlumatı protokolu), EIGRP (enhanced interior gateway routing protocol – təkmilləşdirilmiş daxili şlüz marşrutlaşdırma protokolu) və məsafə-vektorlu marşrutlaşdırma protokolları.Lecture

    Rip və EIGRP protokollarının iş prinsipləri, metrikləri, marşrutların yenilənməsi və protokolların müqayisəsi öyrənilir.

  6. 6.
    Bgp (border gateway protocol – sərhəd şlüzü protokolu) və avtonom sistemlərarası yüksək sürətli marşrutlaşdırma.Lecture

    Bgp protokolunun iş prinsipi, avtonom sistemlər, marşrut atributları və siyasətə əsaslanan marşrut seçimi öyrənilir.

  7. 7.
    Yüksək sürətli ethernet kommutasiyası və VLAN (virtual local area network – virtual lokal şəbəkə) texnologiyaları.Lecture

    Ethernet kommutasiyası, MAC ünvanları, vlan-ların yaradılması, trunk bağlantıları və şəbəkənin məntiqi seqmentləşdirilməsi öyrənilir.

  8. 8.
    Mpls traffic engineering (multiprotocol label switching traffic engineering – çoxprotokollu nişan üzrə kommutasiya trafik mühəndisliyi) və MPLS VPN (multiprotocol label switching virtual private network – mpls(multiprotocol label switching — çoxprotokollu nişan üzrə kommutasiya) virtual özəl şəbəkəsiLecture

    Mpls traffic engineering vasitəsilə trafik axınlarının idarə olunması, resursların bölüşdürülməsi və MPLS VPN xidmətlərinin təşkili öyrənilir.

  9. 9.
    Stp (spanning tree protocol – əhatəedici ağac protokolu), RSTP (rapid spanning tree protocol – sürətli əhatəedici ağac protokolu), MSTP (multiple spanning tree protocol – çoxsaylı əhatəedici ağac protokolu) və şəbəkə dövrələrinin idarə olunması. [1-7] FTN 1 - FTN 6 həftə 8Lecture

    Stp, RSTP və MSTP protokollarının iş prinsipləri, ehtiyat bağlantılar və şəbəkə dövrələrinin qarşısının alınması üsulları araşdırılır.

  10. 10.
    Qos (quality of service – xidmət keyfiyyəti) və yüksək sürətli şəbəkələrdə trafik idarəetməsi.Lecture

    Xidmət keyfiyyətinin göstəriciləri, gecikmə, jitter, paket itkisi, prioritetləşdirmə və trafik idarəetmə mexanizmləri araşdırılır.

  11. 11.
    Mpls (multiprotocol label switching – çoxprotokollu nişan üzrə kommutasiya) və label switching (nişan üzrə kommutasiya) texnologiyası.Lecture

    Mpls texnologiyasının arxitekturası, nişanların təyin edilməsi, etiket üzrə paket ötürülməsi və MPLS şəbəkəsinin əsas komponentləri öyrənilir.

  12. 12.
    Ipv6 (internet protocol version 6 – i̇nternet protokolunun 6-cı versiyası) marşrutlaşdırılması və yüksək sürətli ipv6 şəbəkələri.Lecture

    Ipv6 ünvanlaşdırması, prefikslər, marşrutlaşdırma protokolları və ipv6 şəbəkələrinin qurulması prinsipləri öyrənilir.

  13. 13.
    Sdn (software-defined networking – proqramla müəyyənləşdirilən şəbəkələşmə), openflow (openflow protocol – açıq axın protokolu) və proqramla idarə olunan marşrutlaşdırma.Lecture

    Sdn arxitekturası, idarəetmə və verilənlərin ötürülməsi səviyyələri, openflow protokolu və mərkəzləşdirilmiş şəbəkə idarəetməsi araşdırılır.

  14. 14.
    Yüksək sürətli marşrutlaşdırma və kommutasiya şəbəkələrinin layihələndirilməsi, optimallaşdırılması və təhlükəsizliyiLecture

    Şəbəkə topologiyasının seçilməsi, məhsuldarlığın artırılması, resursların optimallaşdırılması, ehtiyatlılıq və şəbəkə təhlükəsizliyi üsulları öyrənilir.

  15. 15.
    Segment routing (sr – segment marşrutlaşdırması), VXLAN (virtual extensible LAN – virtual genişləndirilə bilən lokal şəbəkə) və EVPN (ethernet virtual private network – ethernet virtual özəl şəbəkəsi) müasir yüksək sürətli şəbəkələr.Lecture

    Segment routing, VXLAN və EVPN texnologiyalarının arxitekturası, virtual şəbəkələrin qurulması və məlumat mərkəzlərində tətbiqi öyrənilir.

  16. 16.
    Ospf (open shortest path first – ən qısa yolun əvvəlcə seçilməsi) və yüksək sürətli link-state marşrutlaşdırma.Seminar

    Ospf protokolunun iş prinsipi, ərazilər, topologiya məlumat bazası və ən qısa yolun hesablanması öyrənilir.

  17. 17.
    Ip marşrutlaşdırmanın prinsipləri və marşrutlaşdırma cədvəlləri.Seminar

    Ip marşrutlaşdırmanın əsasları, marşrutların seçilməsi, marşrutlaşdırma cədvəllərinin quruluşu və təhlili araşdırılır.

  18. 18.
    Bgp (border gateway protocol – sərhəd şlüzü protokolu) və avtonom sistemlərarası yüksək sürətli marşrutlaşdırma.Seminar

    Bgp protokolunun iş prinsipi, avtonom sistemlər, marşrut atributları və siyasətə əsaslanan marşrut seçimi öyrənilir.

  19. 19.
    Stp (spanning tree protocol – əhatəedici ağac protokolu), RSTP (rapid spanning tree protocol – sürətli əhatəedici ağac protokolu), MSTP (multiple spanning tree protocol – çoxsaylı əhatəedici ağac protokolu) və şəbəkə dövrələrinin idarə olunması. [1-7] FTN 1 - FTN 6 həftə 8Seminar

    Stp, RSTP və MSTP protokollarının iş prinsipləri, ehtiyat bağlantılar və şəbəkə dövrələrinin qarşısının alınması üsulları araşdırılır.

  20. 20.
    Mpls traffic engineering (multiprotocol label switching traffic engineering – çoxprotokollu nişan üzrə kommutasiya trafik mühəndisliyi) və MPLS VPN (multiprotocol label switching virtual private network – mpls(multiprotocol label switching — çoxprotokollu nişan üzrə kommutasiya) virtual özəl şəbəkəsiSeminar

    Mpls traffic engineering vasitəsilə trafik axınlarının idarə olunması, resursların bölüşdürülməsi və MPLS VPN xidmətlərinin təşkili öyrənilir.

Reading list

No reading list has been added.

Assessment

FormDescriptionScoreRelated CLO
Cari qiymətləndirməCari qiymətləndirmə - fənn üzrə tələbənin semestr müddətində fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi olmaqla, mühazirə və məşğələ (laboratoriya) dərs materiallarının mənimsənilmə səviyyəsini qiymətləndirilir.30 balFTN 1-5
DavamiyyətTələbə fənn üzrə dərslərin 25%-dən çoxunda iştirak etmədiyi halda imtahana buraxılmır.10 bal-
Tələbənin sərbəst işiTələbəyə fənn üzrə semestr ərzində 1 sərbəst işin (zəruri hallarda sərbəst işlərin sayı artırıla bilər) yerinə yetirilməsi tapşırığı verilir.10 balFTN--
İmtahanİmtahan şifahi, yazılı, yazılı-elektron, test üsulu ilə keçirilir50 balFTN 1-5