Fənn · Nəqliyyat mühəndisliyi

Ağıllı şəhərlərdə yol hərəkətinin intellektual idarə edilməsi (ITS)Sillabus

MS-01256 kreditPayız semestriSeçmə2025-2026

Sillabus

Fənnin rəsmi proqramı: ümumi məlumat, təlim nəticələri, mövzu planı, ədəbiyyat və qiymətləndirmə.

Ümumi məlumat

Fənn kodu
MS-0125
Kredit
6
Tələbənin iş yükü
180
Semestr
Payız semestri
Akademik il
2025-2026
Fənnin tipi
Seçmə
Təhsil forması
Əyani
Tədris dili
Azərbaycan
Auditoriyadaxili saatlar
a) 30 saat mühazirə b) 15 saat məşğələ
Auditoriyadan kənar saatlar
a) 135 saat sərbəst iş

Tədris metodları

  • mühazirə
  • interaktiv müzakirə
  • seminar
  • təqdimatlar

Fənn təlim nəticələri (CLO)

  1. CLO 1: FTN4: Eksperimental termofiziki məlumatları emal edir, statistik üsullarla qiymətləndirir və ölçmə qeyri-müəyyənliyini müəyyənləşdirir;

  2. CLO 2: Yol hərəkəti haqqında məlumatların toplanması üçün istifadə olunan sensor və detektor texnologiyalarını (indüktiv ilgəklər, video-detektorlar, radar, lidar), həmçinin nəqliyyat vasitələri və infrastruktur arasında rabitə sistemlərini (V2V, V2I, V2X) izah edə və konkret şərait üçün uyğun texnologiya seçimini əsaslandıra bilir.

  3. CLO 3: Ağıllı svetofor və adaptiv siqnal idarəetmə sistemlərinin işləmə prinsiplərini, yol hərəkəti axınının modelləşdirilməsi (makro-, mezo-, mikroskopik) və süni intellekt əsaslı proqnozlaşdırma üsullarını təhlil edərək konkret kəsişmə üçün idarəetmə həllərini layihələndirə bilir.

  4. CLO 4: Böyük məlumatların (Big Data) və maşın öyrənməsi alqoritmlərinin yol hərəkəti idarəetməsində, qəza profilaktikasında və sürücü davranışının monitorinqində tətbiqini izah edə, statistik məlumatlar əsasında təhlükə zonalarının (qara nöqtələrin) aşkarlanması metodologiyasını tətbiq edə bilir.

  5. CLO 5: Ağıllı parklanma, ağıllı ictimai nəqliyyat və avtonom nəqliyyat vasitələri sistemlərinin layihələndirilmə prinsiplərini, həmçinin İNS layihələrində kiber-təhlükəsizlik risklərini və iqtisadi səmərəlilik meyarlarını əsaslandırılmış şəkildə qiymətləndirə bilir.

Mövzu planı

  1. 1.
    Giriş: Ağıllı şəhər konsepsiyası və intellektual nəqliyyat sistemləri (ITS)Mühazirə
  2. 2.
    Ağıllı nəqliyyat sistemlərinin arxitekturası və infrastrukturuMühazirə
  3. 3.
    Yol hərəkəti haqqında məlumatların toplanması: sensorlar və detektorlarMühazirə
  4. 4.
    Nəqliyyat vasitələri arasında və infrastrukturla rabitə (V2V, V2I, V2X)Mühazirə
  5. 5.
    Ağıllı svetoforlar və adaptiv siqnal idarəetmə sistemləriMühazirə
  6. 6.
    Yol hərəkəti axınının modelləşdirilməsi və proqnozlaşdırılmasıMühazirə
  7. 7.
    Böyük məlumatlar (Big Data) və yol hərəkətinin idarə edilməsində onların tətbiqiMühazirə
  8. 8.
    Süni intellekt və maşın öyrənməsi yol hərəkəti idarəetməsindəMühazirə
  9. 9.
    Coğrafi İnformasiya Sistemləri (GIS) və naviqasiya texnologiyalarıMühazirə
  10. 10.
    Nəqliyyat idarəetmə mərkəzləri (TMC) və monitorinq sistemləriMühazirə
  11. 11.
    Ağıllı parklanma sistemləriMühazirə
  12. 12.
    Avtomatlaşdırılmış və muxtar (avtonom) nəqliyyat vasitələriMühazirə
  13. 13.
    Yol hərəkəti təhlükəsizliyinin intellektual monitorinqi və qəza profilaktikasıMühazirə
  14. 14.
    Ağıllı ictimai nəqliyyat sistemləriMühazirə
  15. 15.
    ITS layihələrinin iqtisadi səmərəliliyi, kiber-təhlükəsizlik və gələcək perspektivlərMühazirə

Ədəbiyyat

Ədəbiyyat əlavə edilməyib.

Qiymətləndirmə

Qiymətləndirmə formasıAçıqlamaBalUyğun FTN
Cari qiymətləndirməCari qiymətləndirmə - fənn üzrə tələbənin semestr müddətində fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi olmaqla, mühazirə və məşğələ (laboratoriya) dərs materiallarının mənimsənilmə səviyyəsini qiymətləndirilir.30 balFTN 1-5
DavamiyyətTələbə fənn üzrə dərslərin 25%-dən çoxunda iştirak etmədiyi halda imtahana buraxılmır.10 bal-
Tələbənin sərbəst işiTələbəyə fənn üzrə semestr ərzində 1 sərbəst işin (zəruri hallarda sərbəst işlərin sayı artırıla bilər) yerinə yetirilməsi tapşırığı verilir.10 balFTN--
İmtahanİmtahan şifahi, yazılı, yazılı-elektron, test üsulu ilə keçirilir50 balFTN 1-5