Fənn · Nəqliyyat müəhndisliyi
Avtomobil nəqliyyat vasitələrinin konstruksiyasıMövzu planı
Mövzu planı
Fənn üzrə mövzular və hər mövzunun təlim nəticələri.
1. Avtomobil haqqında ümumi məlumat. Avtomobil nəqliyyatının inkişaf tarixi.
MühazirəAvtomobil hərəkət tərkibi. Avtomobil hərəkət tərkibinin təsnifatı. Avtomobilin ümumi quruluşu, nəqliyyat vasitələrinin tipləri. Avtomobil kuzovlarının tipləri.
2. Avtomobil mühərrikləri. Avtomobilmühərriklərininkonstruksi yasıhaqqındaümumiməlumat.
MühazirəDaxili yanma mühərriklərinin təsnifatı. Porşenli benzin mühərrikləri. Mühərriklərin parametrləri. Dörd taktlı benzin və dizel mühərrikinin işçi sikli.
3. Avtomobil mühərriklərinin mexanizmləri.
MühazirəMühərriklərindirsək-sürgüqolumexanizmləri. Silindrlər bloku və başlığı. Dirsəkli val. Porşen qrupu.
4. Qazpaylamamexanizmləri.
MühazirəPaylayıcı val. Qazpaylama mexanizmlərinin növləri. Qazpaylama fazası, qazpaylama diaqramı. Qazpaylama fazasının və klapanların qalxma hündürlüyünün avtomatik idarə olunma sistemləri.
5. Mühərriklərin qidalanma sistemi. Mühərriklərin yağlama sistemi. Soyutma sistemi.
MühazirəKarbüratorlu mühərrikin qida sistemi. Yanıcı qarışıq. Karbürator. Karbüratorun dozalaşdırıcı sistemləri. Qidalanma sisteminin elementləri: yanacaq süzgəci, hava filtri, benzin nasosu. İnjektorlu (benzin püskürməli) mühərriklərin qidalanma sistemləri.
6. Mühərriklərin alışdırma və işəsalma sistemləri.
MühazirəAkkumulyator batareyası. Akkumulyator batareyasının işi, qurulu-şu və növləri. Kontaktlı və kontaktsız alışdırma sistemi. Alışdırma şamı. Mühərriklərin işəsalma sistemləri.Starter. Starterin quruluşu və işi, qoşulma sxemi. Generator.
7. Transmissiya. Transmissiyanın təyinatı və əsas tipləri, aqreqat və mexanizmləri.
MühazirəQabaq və arxa intiqallı avtomobillərin transmissiyası. İlişmə muftası. İlişmə muftasının növləri. İlişmə mexanizmi və ayırıcı intiqalı. Ötürmələr qutusu. Pilləli və pilləsiz ötürmələr qutuları
8. Tələbə avtomatik ötürmələr qutularının növlərini, hidromüftə, hidrotransformator və planetar mexanizmlərin quruluşunu və elektron-hidravlik idarəetmə prinsiplərini mənimsəyir. Bu biliklər sayəsində o, fərqli avtomatik transmissiya sistemlərinin iş rejimlərini və burulma momentinin avtomatik tənzimlənməsi xüsusiyyətlərini təhlil etmək, eləcə də bu aqreqatların texniki-istismar səmərəliliyini qiymətləndirmək bacarığına yiyələnir.
MühazirəAvtomatik ötürmələr qutuları. Hidrotransformator. Planetar ötürmə. Variator.
9. Kardan ötürməsi.
MühazirəBərabər və qeyri-bərabər bucaq sürəli kardan oynaqları. Kardan oynaqlarının konstruksiyası. Baş ötürmə. Bir və iki pilləli baş ötürmələr.
10. Diferensial mexanizmi, vəzifəsi və işi.
MühazirəDiferensialın bloklanması. Təkərlər-arası və oxlararası diferensial. Aparan təkərlərin intiqalı. Yarımoxlar və intiqal valları. Paylayıcı qutu. Paylayıcı qutuların konstruksiyası.
11. Elektromobillər və hibrid avtomobillər.
MühazirəElektromobillər. Elektromobillərin əsas xüsusiyyətləri. Elektromobillərin əsas komponentləri və sistemləri.
12. Genetik alqoritmlər
MühazirəMövzuda təbiətdəki təbii seçmə və təkamül proseslərindən ilhamlanaraq yaradılmış, süni intellekt mühitində mürəkkəb axtarış və optimallaşdırma problemlərinin həlli üçün tətbiq edilən genetik alqoritmlər öyrənilir. Tələbələr populyasiyanın formalaşdırılması, fərdlərin xromosom şəklində kodlaşdırılması və namizəd həllərin keyfiyyətini ölçən uyğunluq funksiyası kimi təməl anlayışları təhlil edirlər. Dərsin əsas hissəsində ən yaxşı fərdlərin növbəti nəsil üçün seçilməsi mexanizmləri, yeni həllərin yaradılması üçün çarpazlaşma, genetik müxtəlifliyi qorumaq və lokal minimumlardan qaçmaq üçün mutasiya operatorlarının iş prinsipləri, eləcə də elitizm strategiyası praktiki olaraq araşdırılır.
Mənbəyə keç: Genetik alqoritmlər (yeni pəncərədə açılır)13. Avtomobillərin idarəetmə sistemləri.
MühazirəTormoz sistemləri. Tormoz mexanizm-ləri. Barabanlı və diskli tormoz mexanizmləri. Bir və iki konturlu tormoz sistemləri. Hidravlik və pnevmatik tormoz intiqalları.
14. Tormoz sisteminin vakuum gücləndi-riciləri və vakuum nasosu.
MühazirəTormoz sistemlərinin antibloklama mexaniz-mi. Duracaq tormozu. Sükan idarəsi. Sükan mexanizmləri və intiqalı.
15. Təkərlər, körpülər, asqılar
MühazirəTəkərin konstruksiyası. Avtomobil şinləri. Kameralı və kamerasız şinlər. Şinin konstruksiyası. Xüsusi şinlər. Şinin ölçüləri. Asqı və körpülər. Asqının əsas tipləri. Asqının elastik, söndürücü və istiqamətləndirici elementləri. Aparan, aparılan, saxlayan, idarəolu-nan və kombinə edilmiş körpülər. Sökülən və sökülməyən körpülər. Təkərlərin görüşməsi və razval bucaqları.
16. Transmissiya. Transmissiyanın təyinatı və əsas tipləri, aqreqat və mexanizmləri.
MühazirəQabaq və arxa intiqallı avtomobillərin transmissiyası. İlişmə muftası. İlişmə muftasının növləri. İlişmə mexanizmi və ayırıcı intiqalı. Ötürmələr qutusu. Pilləli və pilləsiz ötürmələr qutuları.
17. Avtomatik ötürmələr qutuları
MühazirəHidrotransformator. Planetar ötürmə. Variator.
18. Kardan ötürməsi.
MühazirəBərabər və qeyri-bərabər bucaq sürəli kardan oynaqları. Kardan oynaqlarının konstruksiyası. Baş ötürmə. Bir və iki pilləli baş ötürmələr
19. Diferensial mexanizmi, vəzifəsi və işi.
MühazirəDiferensialın bloklanması. Təkərlər-arası və oxlararası diferensial. Aparan təkərlərin intiqalı. Yarımoxlar və intiqal valları. Paylayıcı qutu. Paylayıcı qutuların konstruksiyası
20. Elektromobillər və hibrid avtomobillər.
MühazirəElektromobillər. Elektromobillərin əsas xüsusiyyətləri. Elektromobillərin əsas komponentləri və sistemləri