Ümumi məlumat
- Fənn kodu
- MS
- Kredit
- 4
- Tələbənin iş yükü
- 0
- Semestr
- Payız semestri
- Akademik il
- 2026-2027
- Fənnin tipi
- Seçmə
- Təhsil forması
- Əyani
- Tədris dili
- Azərbaycan
- Auditoriyadaxili saatlar
- a) 30 saat - mühazirə b) 15saat- seminar
- Auditoriyadan kənar saatlar
- a) 75 saat – sərbəst iş
Fənn haqqında
“Simsiz rabitə texnologiyaları” fənni simsiz kommunikasiya sistemlərinin iş prinsiplərini, müasir simsiz rabitə texnologiyalarını və onların layihələndirilməsi, istismarı və optimallaşdırılması məsələlərini öyrənir. Fənn çərçivəsində radio siqnallarının yayılması, modulyasiya və kodlaşdırma üsulları, simsiz kanalların xüsusiyyətləri, anten sistemləri, çoxsaylı giriş-çıxış (MIMO) texnologiyaları və simsiz şəbəkələrin əsas parametrləri araşdırılır.
Tədris metodları
- mühazirə
- layihə əsaslı öyrənmə
- interaktiv müzakirə
- problem-based learning
- komanda işi
- seminar
- case study
- təqdimatlar
Fənn təlim nəticələri (CLO)
Təlim nəticəsi əlavə edilməyib.
Mövzu planı
- 1.Simsiz rabitə texnologiyalarına giriş və inkişaf mərhələləriMühazirə
Simsiz rabitənin əsas anlayışları, iş prinsipləri, tətbiq sahələri və simsiz rabitə texnologiyalarının tarixi inkişaf mərhələləri araşdırılır.
- 2.Sönmə, çoxşüalı yayılma və Doppler effektiMühazirə
Simsiz kanallarda siqnal sönməsi, çoxşüalı yayılma, zaman gecikməsi, Doppler sürüşməsi və bu hadisələrin rabitə keyfiyyətinə təsiri öyrənilir.
- 3.Simsiz rabitə sistemlərinin arxitekturası və əsas elementləriMühazirə
Simsiz rabitə sistemlərinin ümumi arxitekturası, ötürücü və qəbuledici qurğular, baza stansiyaları, antenalar və digər əsas komponentlər öyrənilir.
- 4.Simsiz rabitədə modulyasiya və kodlaşdırma üsullarıMühazirə
Simsiz rabitə sistemlərində istifadə olunan əsas analoq və rəqəmli modulyasiya üsulları, kanal kodlaşdırılması və səhvlərin aşkarlanması və düzəldilməsi prinsipləri araşdırılır.
- 5.Radioyayılma və simsiz rabitə kanallarının xüsusiyyətləriMühazirə
Radio siqnallarının müxtəlif mühitlərdə yayılması, əksolunma, sınma, difraksiya, səpilmə və simsiz rabitə kanallarının əsas xüsusiyyətləri araşdırılır.
- 6.Çoxsaylı giriş texnologiyaları: FDMA, TDMA, CDMA, OFDMMühazirə
Radioresursların istifadəçilər arasında bölüşdürülməsi prinsipləri, FDMA, TDMA, CDMA və OFDM texnologiyalarının iş prinsipləri və fərqləri öyrənilir.
- 7.OFDM texnologiyası və onun simsiz rabitədə tətbiqiMühazirə
OFDM-in iş prinsipi, ortoqonal daşıyıcılar, altkanallar, qoruyucu interval və çoxşüalı yayılmanın təsirinin azaldılmasında OFDM-in rolu araşdırılır.
- 8.Bluetooth, Zigbee və WPAN texnologiyalarıMühazirə
Şəxsi simsiz şəbəkə (WPAN) texnologiyaları, Bluetooth və Zigbee sistemlərinin arxitekturası, enerji sərfiyyatı, məlumat ötürmə xüsusiyyətləri və tətbiq sahələri öyrənilir.
- 9.MIMO texnologiyası və məkan müxtəlifliyiMühazirə
MIMO sistemlərinin əsas prinsipləri, çoxsaylı ötürücü və qəbuledici antenalar, məkan müxtəlifliyi, məkan multipleksləmə və kanal tutumunun artırılması imkanları öyrənilir.
- 10.Mobil rabitə sistemlərinin inkişafı: 1G–4GMühazirə
Mobil rabitə sistemlərinin nəsillər üzrə inkişafı, 1G-dən 4G-yə qədər əsas texnologiyalar, xidmətlər, sürət və şəbəkə arxitekturasındakı dəyişikliklər araşdırılır.
- 11.Simsiz lokal şəbəkələr: Wi-Fi və IEEE 802.11 ailəsiMühazirə
Simsiz lokal şəbəkələrin quruluşu, Wi-Fi texnologiyasının iş prinsipi, IEEE 802.11 standartlarının inkişafı və əsas xüsusiyyətləri araşdırılır.
- 12.LTE/LTE-Advanced texnologiyasının arxitekturasıMühazirə
LTE və LTE-Advanced sistemlərinin arxitekturası, əsas şəbəkə elementləri, radio interfeys, OFDMA, SC-FDMA, MIMO və şəbəkə xidmətləri öyrənilir.
- 13.5G texnologiyası və 5G şəbəkələrinin arxitekturasıMühazirə
5G texnologiyasının əsas konsepsiyaları, şəbəkə arxitekturası, əsas xidmət ssenariləri, yüksək sürət, aşağı gecikmə və çoxsaylı cihazların qoşulması imkanları araşdırılır.
- 14.Simsiz şəbəkələrdə radioresursların idarə edilməsi və yekun layihəMühazirə
Simsiz şəbəkələrdə tezlik, zaman, güc və digər radioresursların səmərəli bölüşdürülməsi, şəbəkə performansının optimallaşdırılması və öyrənilən biliklər əsasında yekun layihənin hazırlanması həyata keçirilir.
- 15.5G-də massive MIMO, beamforming və millimetr dalğalarMühazirə
5G sistemlərində Massive MIMO, beamforming, şüanın istiqamətləndirilməsi və millimetr dalğa diapazonlarının tətbiqi, üstünlükləri və texniki məhdudiyyətləri öyrənilir.
Ədəbiyyat
Ədəbiyyat əlavə edilməyib.
Qiymətləndirmə
| Qiymətləndirmə forması | Açıqlama | Bal | Uyğun FTN |
|---|---|---|---|
| Cari qiymətləndirmə | Cari qiymətləndirmə - fənn üzrə tələbənin semestr müddətində fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi olmaqla, mühazirə və məşğələ (laboratoriya) dərs materiallarının mənimsənilmə səviyyəsini qiymətləndirilir. | 30 bal | FTN 1-5 |
| Davamiyyət | Tələbə fənn üzrə dərslərin 25%-dən çoxunda iştirak etmədiyi halda imtahana buraxılmır. | 10 bal | - |
| Tələbənin sərbəst işi | Tələbəyə fənn üzrə semestr ərzində 1 sərbəst işin (zəruri hallarda sərbəst işlərin sayı artırıla bilər) yerinə yetirilməsi tapşırığı verilir. | 10 bal | FTN-- |
| İmtahan | İmtahan şifahi, yazılı, yazılı-elektron, test üsulu ilə keçirilir | 50 bal | FTN 1-5 |