Texniki xarici dilSillabus

Fənn kodu

IFS-3453y

Kredit

6

Tələbənin iş yükü

180

Semestr

Payız semestri

Akademik il

2025-2026

Fənnin tipi

Seçmə

Təhsil forması

Əyani

Tədris dili

Azərbaycan

Auditoriyadaxili saatlar

a) 60 saat-seminar

Auditoriyadan kənar saatlar

a) 80saat-TSI,b)40 saat-MRTSI

"Texniki xarici dil (ingilis)" fənni, 060628 - Mexanika mühəndisliyi ixtisası üzrə təhsil alan bakalavr tələbələri üçün nəzərdə tutulmuş baza fənlərindən biridir. Fənnin əsas hədəfi tələbələrə mexanikanın fundamental anlayışlarını, statika, kinematika və dinamika kimi sahələrin qanunlarını ingilis dilində mənimsətməkdir. Tədris prosesi mexanika yönümlü sahələrdə peşəkar ingilis dili bacarıqlarının inkişafına köklənmişdir. Nəticə etibarilə, fənn tələbələrə bu mürəkkəb mexaniki problemləri ingilis dilində dəqiq izah etmək üçün zəruri olan texniki terminologiya və dil biliklərini qazandırır.

• interaktiv müzakirə
• problem-based learning
• komanda işi
• seminar
• təqdimatlar

Təlim nəticəsi əlavə edilməyib.

1. 1.
   Mövzunun adı və qısa məzmunu: Texniki ingilis dilinə giriş. Mexaniki sistemlərin əsas anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
2. 2.
   Statikanın əsas prinsiplərinin ingilis dilində izahı.Məşğələ
3. 3.
   Qüvvə, qüvvələr sitemi, rabitələr və rabitələrin reaksiya qüvvələri. Proyeksiya anlayışı.Məşğələ
4. 4.
   Müstəvi və fəza qüvvələr sisteminin müvazinət şərtlərinin ingilis dilində izahı.Məşğələ
5. 5.
   Paralel qüvvə anlayışı.Cüt qüvvənin haqqında ingilis dilində izahı.Məşğələ
6. 6.
   Sürtünmə qüvvəsi,diyirlənmə qüvvəsinin ingilis dilində izahı.Məşğələ
7. 7.
   Mexaniki sistemin kinematik parametrlərinin ingilis dilində izahı.Məşğələ
8. 8.
   Nöqtənin hərəkətinin verilmə üsulları. Sürət və təcilin ingilis dilində izahı.Məşğələ
9. 9.
   Cismin irəliləmə və fırlanma hərəkətlərinin ingilis dilində izahı.Məşğələ
10. 10.
    Nöqtənin mürəkkəb hərəkətinin ingilis dilində izahı.Məşğələ
11. 11.
    Eldənizlər sülaləsi və böyük dövlətçilik ənənəsinin yaranması (XII-XIV əsrin birinci yarısı)Mühazirə

    Eldənizlər sülaləsi və böyük dövlətçilik ənənəsinin yaranması mövzusu Eldənizlər dövlətinin meydana gəlməsi, siyasi inkişafı və idarəçilik sisteminin formalaşması prosesini əhatə edir. Mövzuda dövlətin inzibati-idarəetmə quruluşu, hakimiyyətin təşkili və hökmdarların ölkənin möhkəmləndirilməsi istiqamətində həyata keçirdiyi tədbirlər araşdırılır. Eyni zamanda, Eldənizlər dövlətinin xarici siyasəti, xüsusilə gürcü yürüşlərinə qarşı apardığı mübarizə və bölgədəki siyasi mövqeyi təhlil edilir. Hökmdarların həyata keçirdiyi islahatlar, iqtisadi və hərbi sahədə görülən tədbirlər dövlətin güclənməsində mühüm rol oynamışdır. Mövzunun öyrənilməsi Azərbaycan tarixində böyük dövlətçilik ənənələrinin formalaşmasını və Eldənizlər dövlətinin bu prosesdəki əhəmiyyətini anlamağa imkan verir.

    • • FTN2: Azərbaycan tarixi üzrə bəzi mübahisəli məsələlərə aydınlıq gətirilir.
    • • FTN4: Tələbələrin ən azından minimum məlumat əldə etməsi, mövzular ətrafında öz fikrinin formalaşmasının səviyyəsi yoxlanılır.
    • • FTN3: Tələbələrin bu və ya digər məsələlərlə bağlı obyektiv mövqeyini formalaşmasına nail olunur.
    • • FTN5: Tələbələrə qədim tariximizin müasir dövrlə uzlaşdırılması vərdişləri aşılanır.
    • • FTN1: Azərbaycan tarixinin dövrlərinin əsas mahiyyəti izah edilir.
12. 12.
    Bərk cismin müstəvi hərəkəti ingilis dilində izahı. Məşğələ
13. 13.
    Bərk cismin müstəvi hərəkəti ingilis dilində Qüvvənin gücü anlayışının ingilis dilində izahı.Məşğələ
14. 14.
    Qüvvənin gücü anlayışının ingilis dilində.Məşğələ
15. 15.
    Azərbaycan imperiyası Səfəvi və Əfşar sülalələri dövründə (XVI-XVIII əsrin birinci yarısı)Mühazirə

    Azərbaycan imperiyası Səfəvi və Əfşar sülalələri dövründə mövzusu bu mərhələdə Azərbaycanın siyasi tarixini, dövlət quruculuğu proseslərini və idarəetmə xüsusiyyətlərini öyrənir. Mövzuda Səfəvilər və Əfşarlar dövründə mərkəzləşmiş hakimiyyətin formalaşması, hərbi-siyasi gücün artırılması və dövlət idarəçilik sisteminin əsas prinsipləri araşdırılır. Həmçinin, bu sülalələrin həyata keçirdiyi daxili və xarici siyasət, ərazi genişlənməsi və beynəlxalq münasibətləri təhlil edilir. Dövrün sosial, iqtisadi və mədəni inkişaf xüsusiyyətləri, eləcə də dövlətçilik ənənələrinin qorunması və davam etdirilməsi məsələləri diqqət mərkəzində saxlanılır. Mövzunun öyrənilməsi Azərbaycan dövlətçilik tarixində Səfəvi və Əfşar dövlətlərinin rolunu və onların imperiya idarəçilik ənənələrinə təsirini anlamağa imkan verir.

    • • FTN1: Azərbaycan tarixinin dövrlərinin əsas mahiyyəti izah edilir.
    • • FTN3: Tələbələrin bu və ya digər məsələlərlə bağlı obyektiv mövqeyini formalaşmasına nail olunur.
    • • FTN4: Tələbələrin ən azından minimum məlumat əldə etməsi, mövzular ətrafında öz fikrinin formalaşmasının səviyyəsi yoxlanılır.
    • • FTN5: Tələbələrə qədim tariximizin müasir dövrlə uzlaşdırılması vərdişləri aşılanır.
    • • FTN2: Azərbaycan tarixi üzrə bəzi mübahisəli məsələlərə aydınlıq gətirilir.
16. 16.
    Materiallar müqavimətinin əsas anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
17. 17.
    Daxili və xarici qüvvələrin anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
18. 18.
    Gərginlik və yerdəyişmələr anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
19. 19.
    Dartılma və sıxilma deformasiyasınin əsas anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
20. 20.
    Dartılma və sıxilma deformasiyasınin əsas anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
21. 21.
    Sürüşmə deformasiyasının anlayışının ingilis dilində izahı.Məşğələ
22. 22.
    Burulma deformasiyasının anlayışının ingilis dilində izahı.Məşğələ
23. 23.
    Mexanikanın istifadə oluna əsas vahidlərini ingilis dilində izahı.Məşğələ
24. 24.
    Nanomexanikanın əsas anlayışlarının ingilis dilində izahı. Məşğələ
25. 25.
    Kvant mexanikasının əsas anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
26. 26.
    Axın mexanikasının əsas anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
27. 27.
    Hidrostatikanın əsas anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
28. 28.
    Hidrodinamikanın əsas anlayışlarının ingilis dilində izahı.Məşğələ
29. 29.
    Kursun ümumi təkrarı.Məşğələ

1. Bakhshaliev V.I. Explanatory Dictionary of Mechanics: Main concepts, theorems, laws in Azerbaijani, Russian, English and German. Baku, 2012, 192 pp
2. 4. Davitashvili N., Bakhshaliev V. Dynamics of crank-piston mechanisms, Springer publishing, 2016
3. Ferdinand P.Beer , E.Russel Johnston, Jr. Vector Mechanics for Engineers: Statics and Dynamics, McGraw-Hill International Edition, 6th ed., 2007, 1047 p.
4. D. Gross et all. Engineering Mechanics 1, Statics and Dynamics, Springer Verlag, New York, 2011, 359 pp.
5. Ferdinand P. Beer, E. Russell Jr. Johnston etc. Vector Mechanics for Engineers: Statics and Dynamics, 12-th edition, New York, McGraw-Hill Education, 2016
6. J.L. Meriam, L.G. Kraige. (2012). Engineering Mechanics. Statics. 7-th edition, John Wiley & Sons, Inc.
7. Ibbotson, M. (2008). Cambridge English for Engineering. Cambridge University Press.