Mühəndis qrafikası və dizaynıSillabus

Fənn kodu

İF-3941y

Kredit

4

Tələbənin iş yükü

120

Semestr

Yaz semestri

Akademik il

—

Fənnin tipi

Məcburi

Təhsil forması

Əyani

Tədris dili

Azərbaycan

Auditoriyadaxili saatlar

seminar-60 saat

Auditoriyadan kənar saatlar

60 saat

«Mühəndis qrafikası və dizayn» fənni – mühəndis qrafikasınının bütün bölmə¬lərini və kompüter qrafikasının əsaslarını özündə birləşdirir və bakalavr hazırlığının əsasını təşkil edən ümumitexniki fənlərdən biridir. «Mühəndis qrafikası və dizayn»nın öyrənil¬mə¬sində əsas məqsəd: rəqəmli hesablama kompleksləri və ənənəvi üsullarda istifadə olunan vasitələrlə cizgilərin realistik 3D modellərin alınması, 2D cizgilərin çəkilməsi, hesablan¬ması, emalı, saxlanması, redaktəsi, çapı və s ilə məşğul olan sahədir. «Mühəndis qrafikası və dizayn» mühəndis-texniki təhsilin formalaşması və mənimsənilməsi işində əsas fənlərdən biri sayılır.

• interaktiv müzakirə
• seminar
• təqdimatlar

Təlim nəticəsi əlavə edilməyib.

1. 1.
   Çertyoj standartları: formatlar, miqyaslar, xətlərin növləri, şrift¬lər, materialların şərti işarələri, çertyojda ölçülərin göstərilməsi. (S) Dizayn haqqında məlumat. Qrafikanın növləri. Rənglər. Autocad proqramının interfeysi. Hal sərtinin komandaları. Line və Mtext komandalarından istifadə etməklə künc ştampının çəkilməsi.(S)Məşğələ
2. 2.
   AutoCAD proqramında koordinat sistemləri haqqında. DRAW lövhəsinin bəzi komandaları. Sadə 2D fiqurların çəkilməsinə aid məşğələ. (S)Məşğələ
3. 3.
   Obyektlərin seçilməsi qaydaları və Modify lövhəsinin bəzi ko¬mandaları. Ölçülərin qoyulması (Dimension alət lövhəsi). Sadə konturların çəkilməsinə aid məşğələ.(S)Məşğələ
4. 4.
   Həndəsi qurmalar. Qovuşmalar. İki düz xəttin qovuşması. Düz xətlə çevrənin və iki çevrənin qovuşması. Sərbət işin tap¬şı¬rıqlarının verilməsi və izahı (1-ci məsələ, ənənəvi üsulla və AutoCAD proqramında).(S)Məşğələ
5. 5.
   Mürəkkəb konturların çəkilməsinə aid məşğələ.(S)Məşğələ
6. 6.
   Ovalın qurulması. Maillik və konusluğun qurulması (xətkeş və pərgardan və ya AutoCAD proqramından istifadə etməklə sərbəst işin tapşırıqlarının verilməsi və izahı (2-ci məsələ, ənənəvi üsulla və AutoCAD proqramında) (S)Məşğələ
7. 7.
   Çertyojların tərtibinin nəzəri əsasları. Nöqtənin ortoqonal pro-yeksiyaları. Ümumi və xüsusi vəziyyətdə olan nöqtələrin təsviri sərbət işin tapşırıqlarının verilməsi və izahı (3-üi məsələ, ənənəvi üsulla və AutoCAD proqramında).(S)Məşğələ
8. 8.
   Duz xəttin kompleks çertyoju, xüsusi vəziyyətləri, izləri haqqında. Proyeksiya müstəvilərinin əvəz edilməsi üsulu ilə düz xətt parçasının əsl boyunun qurulması. İki düz xəttin fəzada qarşılıqlı vəziyyətinə aid məşğələ. (S)Məşğələ
9. 9.
   Müstəvinin verilmə üsulları və xüsusi vəziyyətli müstəvilər. Düz xəttin və nöqtənin müstəviyə mənsub olması (xüsusi hal). Düz xətlə müstəvinin və iki müstəvinin kəsişməsinə aid məşğələ (xüsusi hal). (S)Məşğələ
10. 10.
    Çoxüzlü səthlərin (prizma, piramida) çertyojda təsviri. Nöqtə və xəttin çoxüzlü mənsub olması. Çoxüzlülərin müstəvi və düz xətlə kəsişməsi (xüsusi hal). Sərbət işin tapşırıqlarının verilməsi və izahı (4-cü məsələ, ənənəvi üsulla və AutoCAD proq¬ramında)(S)Məşğələ
11. 11.
    Fırlanma səthlərinin çertyojda təsviri. Nöqtə və xəttin fırlanma səthlərinə (silindr, konus) mənsub olmasına dair məşğələ. Fır¬lanma səthlərin müstəvi və düz xətlə kəsişməsi (xüsusi hal). (S)Məşğələ
12. 12.
    Çoxüzlü və fırlanma səthlərindən ibarət modellərin proyek¬si¬yalarının qurulmasına aid məşğələ.(S)Məşğələ
13. 13.
    Görünüşlər. Əsas, əlavə və yerli görünüşlər. Sadə fəza fiqur¬larının görünüşlərinin qurulmasına aid fərdi tapşırıgların (FT) yerinə yetirilməsi. (S)Məşğələ
14. 14.
    GÇertyojda təsvirlər: görünüşlər, kəsiklər, en kəsiklər. Sadə kə¬sik¬lər verməklə, iki görünüşə görə üçüncü görünüşün qurul¬masına aid FT yerinə yetirilməsi. Sərbəst işin tapşırıq¬la¬rının verilməsi və izahı (5-ci məsələ, ənənəvi üsulla və AutoCAD proqramında).(S)Məşğələ
15. 15.
    Autocad proqramında ölçü və mətn stillərinin yaradılması. Modelin verilmiş iki görünüşünə görə üçüncü görünüşünün qurulması və lazımı kəsilkərin veriməsinə aid məşğələ.(S)Məşğələ
16. 16.
    Naturadan verilmiş detalın lazımı görünüşlərinin və kəsiklərinin verilməsinə aid məşğələ. (S)Məşğələ
17. 17.
    Aksonometrik proyeksiyalar haqqında. Kvadrat, çevrənin və natu¬radan verilmiş detalın aksonometrik proyeksiyaları. Sərbət işin tapşırıqlarının verilməsi və izahı (6-cı məsələ, ənənəvi üsulla və AutoCAD proqramında). (S)Məşğələ
18. 18.
    Üçölçülü koordinat sistemi. İKS haqqında məlumat. 3D modellərin qurulmasında və redaktəsində istifadə edilən komandalar. Görü¬nüşlərin idarə edilməsi. Sadə 3D modelləmə.(S)Məşğələ
19. 19.
    FT əsasında naturadan verilmiş detalın aksonometrik proeksiya¬larının qurulmasına aid məşğələ. AutoCad proqramında realistik 3D modelin qurulması.(S)Məşğələ
20. 20.
    Birləşmələr haqda ümumi məlumat. Yivlər, növləri, tətbiq sahələri və çertyojda təsviri. Yivli birləşmələr və onun elementlərinin ciz¬gilərinin tərtibi (bolt, qayka, vint). Sərbəst işin tapşırıqlarının verilməsi və izahı (7-ci məsələ, ənənəvi üsulla və AutoCAD proqramında). (S)Məşğələ
21. 21.
    Yivli birləşmələr. Emprik düsturlardan istifadə etməklə bolt birləşməsinin tərtibi. Sərbəst işin tapşırıqlarının verilməsi və izahı (8-ci məsələ, ənənəvi üsulla və AutoCAD proqramında). (S)Məşğələ
22. 22.
    Yivli birləşmələr. Emprik düsturlardan istifadə etməklə vint və sancaq birləşməsinin tərtibinə aid məşğələ. (S) Məşğələ
23. 23.
    Sökülməyən birləşmələr. Qaynaq, lehim, yapışqan birləşmələrinin təsviri və işarə olunmasına aid FT yerinə yetirilməsi. (S)Məşğələ
24. 24.
    Dişli çarx, zəncir və qayış ötürmələrinin çertyojda təsviri. Diyirlənmə yastıqlarının, işğillərin, şlislərin və pərçimlərin çertyojda təsviri. (S)Məşğələ
25. 25.
    Eskizlər. Eskizlər haqqında məlumat, yerinə-yetirilməsi ardıcıllığı və tətbiq sahələri. Naturadan verilmiş yivli detalın eskizinin çəkilməsi ardıcılləğı. Sərbət işin tapşırıqlarının verilməsi və izahı (9-cu məsələ ənənəvi üsulla tərtibi) .(S)Məşğələ
26. 26.
    Yığımın ümumi görünüş cizgisi. Yığımın yerinə yetirilməsi ardıcıllığı. Naturada yığım vahidi ilə tanışlıq və onun detallarının eskizlərinin tərtibinə dair fərdi tapşırıqların yerinə yetirilməsi. Sərbəst işin tapşırıqlarının verilməsi və izahı (10-cu məsələ, ənənəvi üsulla və AutoCAD proqramında).(S) Məşğələ
27. 27.
    Naturadan detalın 3D modelinin kompüterdə qurulması. Modellərə material və teksturanın tətbiqi. İşıq effektlərinin verilməsi. Kameradan istifadə etməklə renderləmə. (S)Məşğələ
28. 28.
    Yığımda istifadə edilən şərtiliklər. Kinematik sxemlər. Təsnifat cədvəlinin tərtibi qaydası. (S)Məşğələ
29. 29.
    Yığım vahidinin ümumi görünüş cizgisinin oxunmasına, his¬sə¬lən¬məsinə, yığım vahidi detalının kompüterdə 3D modelinin qurul¬masına və kameranın tətbiqilə renderləmə və animasiyaya aid məşğələ. (S)Məşğələ

Ədəbiyyat əlavə edilməyib.