Fənn · Nəqliyyat mühəndisliyi

Yol-nəqliyyat hadisələrinin ekspertizasıSillabus

MS-01216 kreditPayız semestriSeçmə2025-2026

Sillabus

Fənnin rəsmi proqramı: ümumi məlumat, təlim nəticələri, mövzu planı, ədəbiyyat və qiymətləndirmə.

Ümumi məlumat

Fənn kodu
MS-0121
Kredit
6
Tələbənin iş yükü
180
Semestr
Payız semestri
Akademik il
2025-2026
Fənnin tipi
Seçmə
Təhsil forması
Əyani
Tədris dili
Azərbaycan
Auditoriyadaxili saatlar
a) 30 saat mühazirə b) 15 saat məşğələ
Auditoriyadan kənar saatlar
a) 135 saat sərbəst iş

Tədris metodları

  • mühazirə
  • interaktiv müzakirə
  • seminar
  • laboratoriya işi
  • problem-based learning
  • case study
  • komanda işi
  • layihə əsaslı öyrənmə
  • təqdimatlar

Fənn təlim nəticələri (CLO)

  1. CLO 1: YNH-nin ekspertizasının əsas anlayışlarını və növlərini izah edir.

  2. CLO 2: YNH-nin ekspertizasının aparılma qaydasını, ekpertizanın aparılması üçün ilkin göstəriciləri və texniki parametrləri izah edir.

  3. CLO 3: Proqnozların dəqiqliyini qiymətləndirmək üçün xəta metrikalarını hesablayır və modelin parametrlərini optimallaşdırır.

  4. CLO 4: Komanda şəklində YNH-nin ekspertizası üzrə texniki layihə təqdim edir.

Mövzu planı

  1. 1.
    Giriş. Yol-nəqliyyat hadisələrinin tərifi və təsnifatı. Yol-nəqliyyat hadisələrinin baş vermə səbəbləri. YNH-nın başvermə yerinə ilkin baxış. YNH-nın başvermə yerinə ilkin baxışa hazırlıq. YNH-nın baş vermə yeriMühazirə
  2. 2.
    Təkər izlərinin öyrənilməsi. Hadisənin maddi sübutları. YNH-nın təsviriMühazirə
  3. 3.
    YNH-nın və onların baş vermə səbəblərinin tədqiqində məhkəmə-avtotexniki ekspertizasının rolu. Məhkəmə-avtotexniki ekspertizası anlayışı, onun növləri və müxtəliflikləri. Avtotexniki ekspertizanın predmeti və tədqiqat obyektləriMühazirə
  4. 4.
    YNH-nin baş vermə mexanizmlərinin ekspertizası. Nəqliyyat vasitələrinin piyadaları vurma hadisələrinin mexanizminin tədqiqi. Nəqliyyat vasitə-lərinin toqquşması mexanizminin tədqiqi.Mühazirə
  5. 5.
    Nəqliyyat vasitəsinin dayanıqsızlığı və idarə olunmazlığı hadisələrinin tədqiqi. Nəqliyyat vasitələri sürücülərinin hərəkətlərinin tədqiqiMühazirə
  6. 6.
    Məhkəmə-avtotexniki ekspertizasının aparılma qaydası. Ekspertizanın təyin edilməsi haqqında qərar. Avtotexniki ekspertizanın təyin edilməsi, onun aparılma müddəti və mərhələləri. Ekspert-avtotexnikin hüquqları, vəzifələri və səlahiy¬yətləri. İlkin, əlavə, təkrar, komissiya ilə və kompleks eksper¬tiza anlayışları. Ekspert-avtotexnikin rəyi və onun strukturu. Ekspert-avtotexnikin yol-nəqliyyat hadisələrinin baş ver¬¬mə yerinə və nəqliyyat vasitələrinə baxışda iştirakıMühazirə
  7. 7.
    Avtotexniki ekspertizanın aparılması ücün ilkin göstəricilər və texniki parametrlər. İlkin göstəricilərin təsnifatı. Yol-nəqliyyat hadisələri və ilkin göstəricilərMühazirə
  8. 8.
    Nəqliyyat vasitələrinin tormozlanma prosesinin ekspert tədqiqatı. Nəqliyyat vaitəsinin təcilinin təyin edilməsi. Nəqliyyat vasitəsinin dayanma, tormoz yolları və da¬yan¬¬ma vaxtıMühazirə
  9. 9.
    Nəqliyyat vasitələrinin dayanıqlığının ekspert tədqiqatları. Üfüqi yol sahələrində nəqliyyat vasitələrinin eninə dayanıqlığının ekspert tədqiqatları. Üfüqi olmayan yol sahələrində nəqliyyat vasitələrinin eninə dayanıqlığının ekspert tədqiqatlarıMühazirə
  10. 10.
    Nəqliyyat vasitəsinin manevrlərinin ekspert tədqi¬qatları. Tərpənməz maneənin yanından kecilməsi manevriMühazirə
  11. 11.
    Nəqliyyat vasitəsinin ötülməsi və yandan kecmə¬nin ekspert tədqiqatıMühazirə
  12. 12.
    Nəqliyyat vasitəsinin piyadanı vurması hadisə¬lə¬rinin ekspert tədqiqatı. Piyadanın vurulması hadisələrinin təsnifatı. Piyadanın vurulması hadisələrinin səbəb və şərait¬lərinin tədqiqi. Məhdud olmayan və tərpənməz maneə ilə məh¬dud¬laşan müşahidəlilik və görünmə şaritlərində piyadanın vu¬rulması hadisələrinin ekspert tədqiqatıMühazirə
  13. 13.
    Hərəkət edən maneə ilə məhdudlaşan müşahidəlilik və görünmə şəraitlərində piyadanın vurulması hadisə¬lə¬rinin ekspert tədqiqatı. Məhdud görmə şəraitində piyadanın vurulması hadisə-lə¬rinin ekspert tədqiqatlarıMühazirə
  14. 14.
    Nəqliyyat vasitələrinin toqquşmasının ekspert tədqiqatı. Nəqliyyat vasitələrinin toqquşmasının ekspert tədqiqatı. Nəqliyyat vasitələrinin bir-birinə yaxınlaşma prosesinin tədqiqiMühazirə
  15. 15.
    Nəqliyyat vasitələrinin texniki vəziyyətlərinin ekspertizası. Nəqliyyat vasitələrinin texniki vəziyyətlərinin məh¬kəmə-ekspertiza tədqiqatlarının məqsəd və vəzifələri. Nəqliyyat vasitələrinin texniki vəziyyətlərinin məh¬kəmə-ekspertiza tədqiqatlarının nəzəri əsasları. Nəqliyyat vasitəsinin sistem və elementlərinin texniki vəziyyətinin diaqnostik parametrlərinin təyin edilmə¬sinin məhkəmə-ekspertizası üsullarıMühazirə

Ədəbiyyat

Ədəbiyyat əlavə edilməyib.

Qiymətləndirmə

Qiymətləndirmə formasıAçıqlamaBalUyğun FTN
Cari qiymətləndirməCari qiymətləndirmə - fənn üzrə tələbənin semestr müddətində fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi olmaqla, mühazirə və məşğələ (laboratoriya) dərs materiallarının mənimsənilmə səviyyəsini qiymətləndirilir.30 balFTN 1-5
DavamiyyətTələbə fənn üzrə dərslərin 25%-dən çoxunda iştirak etmədiyi halda imtahana buraxılmır.10 bal-
Tələbənin sərbəst işiTələbəyə fənn üzrə semestr ərzində 1 sərbəst işin (zəruri hallarda sərbəst işlərin sayı artırıla bilər) yerinə yetirilməsi tapşırığı verilir.10 balFTN--
İmtahanİmtahan şifahi, yazılı, yazılı-elektron, test üsulu ilə keçirilir50 balFTN 1-5