Fənn · Nəqliyyat müəhndisliyi

Kompüter qrafikasıSillabus

İF-3932y5 kreditPayız semestriMəcburi

Sillabus

Fənnin rəsmi proqramı: ümumi məlumat, təlim nəticələri, mövzu planı, ədəbiyyat və qiymətləndirmə.

Ümumi məlumat

Fənn kodu
İF-3932y
Kredit
5
Tələbənin iş yükü
149
Semestr
Payız semestri
Akademik il
—
Fənnin tipi
Məcburi
Təhsil forması
Əyani
Tədris dili
Azərbaycan
Auditoriyadaxili saatlar
a) mühazirə-15 saat, b) seminar- 30 saat, c) laboratoriya -15 saat
Auditoriyadan kənar saatlar
a) TSİ- 60 saat, b) MRSTİ-30 saat

Fənn haqqında

«Kompüter qrafikası» fənni – mühəndis qrafikasınının bütün bölmələrini və maşın qrafikasının əsaslarını özündə birləşdirir və bakalavr hazırlığının əsasını təşkil edən fənlərdən biridir. «Kompüter qrafikası»nın öyrənilməsində əsas məqsəd: tələbələrə cisim¬lərin ortogonal proyeksiyalanmaya əsaslanan və KSVS uyğyn təsvirləri əldə etmək yollarını və əksinə cizgilərə əsasən onların fəza formaların müəyyən edilməsi ilə bağlı məsələləri həll etmək bacarığını öyrədir. «Kompüter qrafikası» mühəndis-texniki təhsilin formalaşması və mənimsənilməsi işində əsas fənlərdən biri sayılır.

Tədris metodları

  • mühazirə
  • laboratoriya işi
  • interaktiv müzakirə
  • seminar
  • təqdimatlar

Fənn təlim nəticələri (CLO)

Təlim nəticəsi əlavə edilməyib.

Mövzu planı

  1. 1.
    Giriş. Cizgilərin tərtibi üçün bəzi standartlar: formatlar, miqyaslar, xətlərin növləri, şriftlər, materialların şərti qrafiki işarələnməsi və ölçülərin göstərilməsi.(M)Mühazirə
  2. 2.
    Certyojların tərtibi üçün bəzi standartlar. Əsas yazıların yerinə yetirilməsi.(S)Məşğələ
  3. 3.
    LAB. №1. Təhkükəsizlik texnikası ilə tanışlıq. AutoCAD proqramı ilə tanışlıq. Line və Mtext əmrlərindən istifadə etməklə əsas yazıların yerinə yetirilməsi və şablon kimi yadda saxlanması.Laboratoriya
  4. 4.
    Yastı konturlara aid fərdi tapşırıqların yerinə yetirilməsinə aid məşğələ. (Sİ № 1-in tapşırığının verilməsi və izahı, 1-ci mə¬sələ).(S)Məşğələ
  5. 5.
    Həndəsi qurmalar. Parçanın və bucağın yarıya bölünməsi. Çev-rənin bərabər sayda hissələrə bölünməsi. Düz xətlərin, düz xətt və çevrənin, iki çevrənin çevrə qövsü ilə qovuşdurulması. Maillik və konusluq.(M)Mühazirə
  6. 6.
    Maillikdən istifadə etməklə profillərin çəkilməsi (Sİ № 1-in tapşırığının verilməsi və izahı 2-ci məsələ).(S)Məşğələ
  7. 7.
    LAB. №1. Təhkükəsizlik texnikası ilə tanışlıq. AutoCAD proqramı ilə tanışlıq. Line və Mtext əmrlərindən istifadə etməklə əsas yazıların yerinə yetirilməsi və şablon kimi yadda saxlanması.Laboratoriya
  8. 8.
    Görünüşlər. Modelin görünüşlərinin qurulmasına aid məşğələ. (Sİ № 2-in tapşırığının verilməsi və izahı, 1-ci məsələ).Məşğələ
  9. 9.
    Cizgilərdə təsvirlər: görünüşlər, kəsiklər və en kəsiklər. Aksono-metrik proyeksiyalar haqqında.(M)Mühazirə
  10. 10.
    Kəsiklər. Modelə sadə kəsiklər verməklə iki görünüşünə görə üçüncü görünüşlərinin qurulmasına aid məşğələ. (Sİ № 2-in tapşırığının verilməsi və izahı, 2-ci məsələ).(S)Məşğələ
  11. 11.
    LAB. №2. AutoCAD proqramında 2D-də çəkmə, redaktəetmə, ölçü¬lərin qoyulması və həndəsi qurmalardan istifadə etməklə KSVS-uyğun konturların çəkilməsi və ölçülərinin qoyulması.Laboratoriya
  12. 12.
    Mürəkkəb kəsiklər. Modelə mürəkkəb kəsiklər verməklə görü¬nüşlərinin qurulmasına aid məşğələ. (Sİ № 3-ün tapşırığının verilməsi və izahı, 1-ci məsələ).(S)Məşğələ
  13. 13.
    Detal birləşmələri haqqında ümumi məlumat. Yivlərin təsnifatı. Yivlərin şərti qrafiki təsviri və işarə olunması. Standart yivli detal¬lar və onların cizgisi.(M)Mühazirə
  14. 14.
    En kəsiklər. Modelə en kəsiklər verməklə görünüşlərinin qurul-masına aid məşğələ. (Sİ № 3-ün tapşırığının verilməsi və izahı, 2-ci məsələ).(S)Məşğələ
  15. 15.
    LAB. №2. AutoCAD proqramında 2D-də çəkmə, redaktəetmə, ölçü¬lərin qoyulması və həndəsi qurmalardan istifadə etməklə KSVS-uyğun konturların çəkilməsi və ölçülərinin qoyulması.Laboratoriya
  16. 16.
    Sadə müstəvi fiqurların (çevrə, düzbucaqlı və düzgün altı-bucaqlı) aksonometrik proyeksiyasının qurulması. Naturadan verilmiş detalın görünüşlərinin və aksonometrik proeksi¬yalarının qurulmasına aid məğələ.(S)Məşğələ
  17. 17.
    Yivli birləşmələr və onların cizgisi. Empirik düsturlardan istifadə etməklə bolt, vint və sancaq birləşmələrin hesablanması və cizgisi. (M)Mühazirə
  18. 18.
    Standart yivli detalların (bolt, qayka, sancaq və vintin) cizgi-sinin çəkil¬məsi ardıcıllığı. (Sİ № 4-ün tapşırığının verilməsi və izahı, 1-ci məsələ).(S)Məşğələ
  19. 19.
    LAB. №3. AutoCAD proqramında verilmiş modelin iki görünüşünə görə üçüncü görünüşünün, lazımı kəsiklərinin verilməsi və stillərdən istifadə etməklə ölçülərin qoyulması.Laboratoriya
  20. 20.
    Yivli birləşmələr və onların cizgilərdə təsviri. Ölçülərini empirik düsturlarla hesablayıb iki hissəni standart yivli detallarla (bolt və qayka) birləşdirilməsinə aid məşğələ. (Sİ № 4-ün tapşırı-ğının verilməsi və izahı, 2-ci məsələ).(S)Məşğələ
  21. 21.
    Sökülməyən birləşmələr. Qaynaq, lehim və yapışqan birləş¬mə¬lərinin çertyojda şərti qrafiki təsviri. Birləşmələrin və ötürmələrin digər növlərinin qrafiki təsviri haqqında. (M)Mühazirə
  22. 22.
    Yivli birləşmələr və onların cizgilərdə təsviri. Ölçülərini empirik düsturlarla hesablayıb iki hissəni standart yivli detallarla (sancaq və ya vint və qayka) birləşdirilməsinə aid məşğələ.(S)Məşğələ
  23. 23.
    LAB. №3. AutoCAD proqramında verilmiş modelin iki görünüşünə görə üçüncü görünüşünün, lazımı kəsiklərinin verilməsi və stillərdən istifadə etməklə ölçülərin qoyulması.Laboratoriya
  24. 24.
    Sökülməyən birləşmələrlə birləşdirilmiş detal¬ların cizgisinin çəkilməsinə aid məşğələ. (S)Məşğələ
  25. 25.
    Eskizlərin tərtibi ardıcıllığı. İşçi cizgi. Yığım vahidinin tərtibi ardı-cıllığı. Yığım vahidinin ümumi görünüş cizgisi haqqında ümumi məlumat. Yığımda şərtiliklər haqqında.Yığım vahidinin oxunması və hissələrə ayrılması. Sxemlər və təsnifat cədvəli haqqında.(M)Mühazirə
  26. 26.
    Maşınqayırma rəsmxəttində istifadə edilən digər standart detal¬ların cizgilərdə təsvirinə (işkil, şlis, ştif, dişli çarx, qayış, zəncir, yay, yastıq və s.) aid məşğələ.(S)Məşğələ
  27. 27.
    LAB. №4. AutoCAD proqramında 3D modellərin yaradılması, redak¬təsi və realistik görünüş üçün vasitələrdən istifadə etməklə verilmiş 3D modelin qurulması, dizaynı, avtomatik 2D cizgilərinin alınması, çapı.Laboratoriya
  28. 28.
    Naturadan verilmiş yivli detalın eskizinin çəkilməsinə aid məş-ğələ. (Sİ № 5-in tapşırığının verilməsi və izahı, 1-ci mə-sələ).(S)Məşğələ
  29. 29.
    Müasir qrafiki komputer texnologiyaları haqqında məlumat. AutoCAD proqramının tətbiqilə 3D modellərdən avtomatik 2D modellərin alınmasına.(M)Mühazirə
  30. 30.
    Yığım vahidinin hissələrinin işçi cizgisinin yerinə-yetirilməsinə aid məş¬ğələ. (Sİ № 5-in tapşırığının verilməsi və izahı, 2-ci məsə-lə).(S)Məşğələ
  31. 31.
    LAB. №4. AutoCAD proqramında 3D modellərin yaradılması, redak¬təsi və realistik görünüş üçün vasitələrdən istifadə etməklə verilmiş 3D modelin qurulması, dizaynı, avtomatik 2D cizgilərinin alınması, çapı.Laboratoriya
  32. 32.
    1-ci tapşırıq: Həndəsi qurmalardan istifadə edərək yastı konturun cizgisinin çəkilməsi. Sərbəst iş
  33. 33.
    2-ci tapşırıq: Həndəsi qurmalardan istifadə edərək mailliyin yerinə yetirilməsi.Sərbəst iş
  34. 34.
    3-cü tapşırıq: Modelin verilmiş iki görünüşünə və əyani təsvirinə görə, lazımı kəsik verməklə, üçüncü görünüşünün qurulması. Sərbəst iş
  35. 35.
    34-cü tapşırıq: Modelin verilmiş aksonometrik proyeksiyasına görə, lazımı kəsik verməklə, cizgisinin Sərbəst iş
  36. 36.
    5-ci tapşırıq: Modelin verilmiş iki görünüşünə görə, mürəkkəb kəsik verməklə, üçüncü görünüşünün çəkilməsi.Sərbəst iş
  37. 37.
    6-cl tapşırıq: Modelin en kəsiyini kənara çıxarmaqla cizgisinin yerinə-yetirilməsi. Sərbəst iş
  38. 38.
    7-ci tapşırıq: Sökülə bilən birləşmələrdə istifadə edilən standart birləş¬dirici detalların ölçülərini stan¬dart cədvəldən seçməklə çəkiiməsi.Sərbəst iş
  39. 39.
    8-ci tapşırıq: Sökülə bilən və ya söküləbilməyən birləşmələr. a) Ölçüləri empirik düsturlarla hesablanmış standart yivli detalla (bolt, sancaq, vint) iki detalın birləşdirilməsinin cizgisi. Sökülməyən birləşmənin çertyojunu çəkilməsi. Sərbəst iş
  40. 40.
    9-cu tapşırıq: Naturadan verilmiş detalın eskizini çəkilməsi (detal, detal¬lar laboratoriyasından tələbənin jurnal nömrəsinə uyğun verilir).Sərbəst iş
  41. 41.
    10-cu tapşırıq: Yığımın ümumi görünüş çertyojundan verilmiş möv¬qedəki detalın işçi çertyojunun yerinə yetirilməsi.Sərbəst iş

Ədəbiyyat

Ədəbiyyat əlavə edilməyib.

Qiymətləndirmə

Qiymətləndirmə formasıAçıqlamaBalUyğun FTN
Cari qiymətləndirməCari qiymətləndirmə - fənn üzrə tələbənin semestr müddətində fəaliyyətinin qiymətləndirilməsi olmaqla, mühazirə və məşğələ (laboratoriya) dərs materiallarının mənimsənilmə səviyyəsini qiymətləndirilir.20balFTN 1-5
DavamiyyətTələbə fənn üzrə dərslərin 25%-dən çoxunda iştirak etmədiyi halda imtahana buraxılmır.10 bal-
Tələbənin sərbəst işiTələbəyə fənn üzrə semestr ərzində 1 sərbəst işin (zəruri hallarda sərbəst işlərin sayı artırıla bilər) yerinə yetirilməsi tapşırığı verilir.10 balFTN--
İmtahanİmtahan şifahi, yazılı, yazılı-elektron, test üsulu ilə keçirilir50 balFTN 1-5
laboratoriyafənn üzrəlaboratoriya işləri qiymətləndirilir10 bal