Əhalinin statistikasıSillabus

Fənn kodu

İF-4266y

Kredit

5

Tələbənin iş yükü

60

Semestr

Payız semestri

Akademik il

2025-2026

Fənnin tipi

Məcburi

Təhsil forması

Əyani

Tədris dili

Azərbaycan

Auditoriyadaxili saatlar

a)30 saat mühazirə, b) 30 saat praktiki məşğələ

Auditoriyadan kənar saatlar

a) 60 saat sərbəst işlər b) 30 saat hazırlıq

Statistika fənninin tədrisinə 60 saat həcmində auditoriya saatları nəzərdə tutulmuşdur. Onlardan 30 saat mühazirə dərslərinə, 30 saat praktiki məşğələ dərslərinə ayrılmışdır. Tələbələrin sərbəst işi (TSİ) 60 saat təşkil edir. Bura Sİ – sərbəst işin yerinə yetirilməsi və təhvil verilməsi, mühazirələrə, seminarlara, laboratoriya dərslərinə, kollokviumlara hazırlıq daxildir. Tələbələrə 1-dən 5-ə qədər sərbəst tapşırıq verilir və ya 2-5 tələbəyə qrup şəklində 1 sərbəst tapşırıq verilir. Sərbəst işlərin hər biri 1-10 balla qiymətləndirilir və semestr üzrə cəmi 10 bal təşkil edir. Zəruri hallarda tələbələrə daha həcmli və elmi tutumlu 1 sərbəst tapşırıq verilə bilər. Bu zaman həmin sərbəst tapşırıq 10 ballıq şkalada qiymətləndirilir. Semestrin sonunda tələbənin fənn üzrə davamiyyəti 10, praktiki məşğələ və kollokviumlar 30, sərbəst tapşırıqlar 10 balla qiymətləndirilir. Fənn üzrə qalan 50 bal imtahanda müəyyən edilir. Tədris yükünün 2-ci semestrində yerinə yetirilməsi nəzərdə tutulmuşdur. Fənnin tədrisi imtahan ilə nəticələnir. Təhsil proqramında fənn üçün 10 kredit nəzərdə tutulmuşdur.

• mühazirə
• interaktiv müzakirə
• seminar
• case study
• təqdimatlar
• komanda işi

Təlim nəticəsi əlavə edilməyib.

1. 1.
   Əhali statistikasının predmeti, metodları və vəzifələriMühazirə

   1.1. Əhali statistikası sosial-iqtisadi statistikanın bir sahəsidir 1.2. Əhali statistikasının predmeti və metodları 1.3. Əhali statistikasının təşkili və vəzifələri 1.4. Demoqrafik proseslərin idarəedilməsində əhali statistikasının rolu

2. 2.
   Əhali haqqında məlumat mənbələriMühazirə

   2.1. Əhali haqqında məlumat mənbələrinin növləri və onların mahiyyəti 2.2. Əhalinin siyahıyaalınmasının məqsədi və həyata keçirilməsi prinsipləri 2.3. Əhalinin siyahıyalınmasının proqramı və onun əsas bölmələri. 2.4. Əhalinin təbii və mexaniki hərəkətinin cari uçotu¸ onun proqramı və təşkili. Cari uçotun əhali siyahıyaalınması ilə əlaqəsi 2.5. Seçmə və xüsusi demoqrafiya tədqiqatlarının keçiriməsi zəruriliyi

3. 3.
   Əhalinin sayı, tərkibi və yerləşməsinin statistik öyrənilməsiMühazirə

   3.1. Əhalinin sayı və tərkibi və yerləşməsinin statistik öyrənilməsinin zəruriliyi və statistikanın vəzifələri 3.2. Əhalinin sayı və yerləşməsi göstəriciləri və onların hesab-lanması metodları 3.3. Əhalinin müxtəlif əlamətlər (cins, yaş, təhsil, nigahlılıq və s.) üzrə sayı və tərkibi göstəriciləri 3.4. Yaş-cins piramidası, onun mahiyyəti, qurulması metodikası və təhlili 3.5. Əhalinin sayı və tərkibinin statitsik təhliinin əsas istiqamətləri

4. 4.
   Ailə və ev təsərrüfatının statistik tədqiqiMühazirə

   4.1. Ailə və ev təsərrüfatı anlayışı, funksiyaları və tədqiqatın əsas istiqamətləri 4.2. Ailə və ev ttəsərrüfatı haqqında məlumat mənbələri 4.3. Ailə və ev təsərrüfatının qruplaşdırılması 4.4. Əhalinin ailə quruluşunun ümumiləşdirici göstəriciləri

5. 5.
   Doğumun statistik öyrənilməsiMühazirə

   5.1. Doğumun statistik öyrənilməsinin zəruriliyi və sosial-iqtisadi əhəmiyyəti 5.2. Doğum statistikasının vəzifələri və göstəriciləri sistemi 5.3. Yaş qrupları üzrə doğum göstəriciləri 5.4. Doğum göstəriciləri arasındakı qarşılıqlı əlaqə 5.5. Doğum proseslərinin indeks metodu ilə təhlili 5.6. Doğumun statistik təhlilinin əsas istiqamətləri

6. 6.
   Əhalinin demoqrafik qocalmasının statistik öyrənilməsiMühazirə

   6.1. Əhalinin demoqrafik qocalmasının statistik öyrənilməsinin zəruriliyi¸ sosial-iqtisadi əhəmiyyəti və statistikanın vəzifələri 6.2. Əhalinin demoqrafik qocalması statistikasının göstəricilər sistemi 6.3. Əmək qabliyyətli əhalinin demoqrafik yüklənməsi əmsalları 6.4. Əhalinin demoqrafik qocalmasının indeks metodu ilə təhlili 6.5. Əhalinin demoqrafik qocalmasının statistik təhlilinin əsas istiqamətləri

7. 7.
   Əhalinin demoqrafik qocalmasının statistik öyrənilməsiMühazirə

   6.1. Əhalinin demoqrafik qocalmasının statistik öyrənilməsinin zəruriliyi¸ sosial-iqtisadi əhəmiyyəti və statistikanın vəzifələri 6.2. Əhalinin demoqrafik qocalması statistikasının göstəricilər sistemi 6.3. Əmək qabliyyətli əhalinin demoqrafik yüklənməsi əmsalları 6.4. Əhalinin demoqrafik qocalmasının indeks metodu ilə təhlili 6.5. Əhalinin demoqrafik qocalmasının statistik təhlilinin əsas istiqamətləri

8. 8.
   Ölüm və orta ömür müddəti statistikasıMühazirə

   7.1. Ölümün statistik öyrənilməsinin zəruriliyi və sosial-iqtisadi əhəmiyyəti. Ölüm statistikasının vəzifələri 7.2. Ölüm statistikasının göstəriciləri sistemi. Ümumi və xüsusi ölüm əmsalları 7.3. Səbəblər və yaş üzrə ölümün statistik öyrənilməsi 7.4. Uşaq ölümü statistikasının göstəriciləri sistemi 7.5. Ölüm əmsallarının standartlaşdırılmasının mahiyyəti və üsulları 7.6. Ölüm cədvəli, onun mahiyyəti və göstəriciləri 7.7. Ölüm proseslərinin indeks metodu ilə təhlili. 7.8. Ölümün statistik təhlilinin əsas istiqamətləri

9. 9.
   Nigahın bağlanması və pozulmasının statistik öyrənilməsiMühazirə

   8.1. Nigahın mahiyyəti və əhalinin təkrar istehsalında onun rolu 8.2. Nigahın bağlanması və pozulmasının statistik öyrənilməsinin zəruriliyi¸ vəzifələri və sosial-iqtisadi əhəmiyyəti 8.3. Əhalinin nigah vəziyyətinin statistik öyrənilməsi 8.4. Nigahın bağlanması və pozulmsının göstəriciləri sistemi. Nigah və nigah pozulmalarının ümumi və xüsusi əmsalları 8.5. Yaş qrupları üzrə nigahın bağlanması və pozulması əmsalları. Yekun nigah və nigah pozulması göstəricisi 8.6. Nigahın bağlanması və pozulmasının statistik təhlilinin əsas istiqamətləri

10. 10.
    Əhalinin təkrar istehsalının statistik öyrənilməsiMühazirə

    9.1. Əhalinin təkrar istehsalı anlayışı¸ onun statistik öyrənilm-əsinin zəruriliyi¸ vəzifələri və sosial-iqtisadi əhəmiyyəti 9.2. Əhalinin təkrar istehsalı statistikasının göstəriciləri sistemi 9.3. Əhalinin təkrar istehsalının nisbi göstəriciləri. Netto və brutto əmaslları və onların xarakterik xüsusiyyətləri 9.4. Əhalinin təkrar istehsalının statistik təhlilinin əsas isti-qamətləri

11. 11.
    Miqrasiya proseslərinin statistik öyrənilməsiMühazirə

    10.1. Əhalinin miqrasiyası anlayışı və onun növləri 10.2. Miqrasiya proseslərinin statistik öyrənilməsinin zəruriliyi¸ vəzifələri və sosial iqtisadi əhəmiyyəti 10.3. Əhalinin miqrasiyasının mütləq və nisbi göstəriciləri 10.4. Miqrasiyanın quruluş və intensivlik göstəriciləri 10.5. Əhalinin miqrasiyası haqqında statistik informasiya mənbələri

12. 12.
    Demoqrafik inkişafın nəzəri konsepsiyaları, əhalinin sayı və tərkibinin proqnozlaşdırılmasıMühazirə

    11.1. Demoqrafik inkişafın nəzəri konsepsiyaları 11.2. Əhalinin sayı və tərkibinin proqnozlaşdırılmasının zəru¬riliyi¸ vəzifələri və sosial-iqtisadi əhəmiyyəti 11.3. Əhalinin sayı və tərkibinin proqnozlaşdırılması metodları 11.4. Dinamikanın statistik xarakteristikalarına əsaslanan metod 11.5. Demoqrafik proqnozların dəqiqiliyinin yoxlanması üsulları

13. 13.
    Ailə və demoqrafik siyasətMühazirə

    12.1. Ailə və demoqrafik siyasət anlayışı, prinsipləri və vəzifələri 12.2. Xarici ölkələrdə ailə və demoqrafik siyasət 12.3. Ailə və demoqrafik siyasətin sosial-iqtisadi inkişafla əlaqəsi 12.4. Azərbaycanda ailə və demoqrafik siyasət

1. Yaqubov S.M., Əliyev Ə.İ. Statistika, dərslik, ADİU,2015 2. Əliyev Ə.İ. Statistika, Bakı, 2013. 3.Yaqubov S.M., Əliyev Ə.İ., Yusifov M.Ə. Əhali statistikası, Bakı, 2003 4.Долбик-Воробей Т.А., Вороььева О.Д. Статистика населения и демография: КНОРУС, 2018 5.Демография и статистика населения: учебник, под.ред. И.И. Ели-севой, Финансы и статистика, 2016 6.Карманов В.М. Демографическая статистика: учебник / - М. : КНО¬РУС, 2015. 7. Косов П. Берендеева А. Основы демографии. Учебное пособие, Изда¬тельст¬во: Инфра-М, 2014 8. Елизаров В.В. Демографическое прогнозирование, М. Высш.шк. 2014